บทความสมุนไพรไทย |
|
|
|
| ฐานข้อมูลสมุนไพรไทย, ทั้งหมด
|
| |
|
ชื่อ :: เอื้องเงิน พอเจ, เอื้องตึง ( Dendrobium draconis Reichb.f. )
เอื้องเงิน พอเจ, เอื้องตึง
|
กล้วยไม้เกาะอาศัยอยู่บนพรรณไม้อื่น ลำต้นอวบหนา
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปขอบขนานหรือรูปวงรีแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาวมีแต้มสีส้มแดง มีกลิ่นหอม
|
|
ผลแห้ง แตกได้รูปไข่กลับ
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านใช้ ลำต้น ผสมกับสมุนไพรอื่นอีก 34 ชนิด ต้มน้ำดื่มหรือฝนน้ำกินแก้ไข้
|
|
|
ชื่อ :: เอื้องหมายนา ชู้ไล้บ้อง, ซูเลโบ, เอื้องช้าง, เอื้องต้น, เอื้องเพ็ดม้า, เอื้องใหญ่, บันไดสวรรค์ ( Costus speciosus (Koen.) Sm. )
เอื้องหมายนา ชู้ไล้บ้อง, ซูเลโบ, เอื้องช้าง, เอื้องต้น, เอื้องเพ็ดม้า, เอื้องใหญ่, บันไดสวรรค์
|
ไม้ล้มลุก มีเหง้าใต้ดิน ชอบขึ้นตามที่ชุ่มชื้น สูง 1.5-3 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรีแกมขอบขนานหรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาว ตรงกลางดอกมีแต้มสีเหลืองหรือชมพู
|
|
ผลแห้ง แตกได้ รูปขอบขนานแกมสามเหลี่ยม เมื่อสุกสีแดง
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านใช้ เหง้า รักษาโรคท้องมาน โดยตำพอกบริเวณสะดือ ในเหง้าพบสาร diosgenin ซึ่งมีฤทธิ์คล้ายฮอร์โมนเพศหญิง และเป็นสารตั้งต้นในการสังเคราะห์ยาสเตียรอยด์
|
|
|
ชื่อ :: อุโลก ลาตา ลุ ส้มลุ ส้มกบ ส้มเห็ด ( Hymenodictyon orixense (Roxb.) Mabb. )
อุโลก ลาตา ลุ ส้มลุ ส้มกบ ส้มเห็ด
|
ไม้ต้น ผลัดใบ
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่หรือรูปโล่ หูใบอยู่ระหว่างก้านใบ
|
|
ดอกช่อ ดอกย่อยขนาดเล็ก กลีบดอกสีขาวหรือสีเหลืองแกมเขียว กลิ่นหอม
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ ภายในผลมี 2 พู
|
|
สรรพคุณ
ราก แก่น และเปลือกไม้ แก้ไข้ แก้กระหายน้ำ
|
|
|
ชื่อ :: อุตพิด ( Typhonium trilobatum (L.) Schoot )
อุตพิด
|
ไม้ล้มลุกอายุหลายปี สูง 10-45 ซม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับเป็นวงบริเวณผิวดิน รูปลูกศรแกมรูปหัวใจ ขอบใบเรียบหรือหยักเว้าเป็น 3 พู
|
|
ดอกช่อ อัดแน่นเป็นรูปแท่งทรงกระบอก ออกที่ปลายยอด มีใบประดับขนาดใหญ่สีม่วงแดงหรือม่วงดำรองรับ ดอกแยกเพศอยู่ในช่อเดียวกัน สีเหลืองอ่อน
|
|
ผลสด รูปทรงกลม
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ หัวใต้ดิน รักษาอาการเถาดานในท้อง (อาการแข็งเป็นลำในท้อง) หุงเป็นน้ำมันใส่แผล กัดฝ้า กัดหนอง สมานแผล
|
|
|
ชื่อ :: อีเหนียว กะตืดแป, นางเหนียว, หนาดออน, นอมะช่าย, หญ้าตืดแมว, หนูดพระผู้, อ้ายเหนียว ( Desmodium gangeticum DC. )
อีเหนียว กะตืดแป, นางเหนียว, หนาดออน, นอมะช่าย, หญ้าตืดแมว, หนูดพระผู้, อ้ายเหนียว
|
ไม้พุ่ม ลำต้นตั้งตรง สูง 30-100 ซม. กิ่งก้านมีขนละเอียด
|
|
ใบประกอบชนิดมีใบย่อยใบเดียว เรียงสลับ ใบย่อยรูปไข่แกมวงรีแกมขอบขนาน ท้องใบมีขนสีเขียวแกมเทา
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ รูปดอกถั่ว กลีบดอกสีแดงแกมม่วง
|
|
ผลเป็นฝักแบน คอดเป็นข้อๆ 5-8 ข้อ
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ราก ขับปัสสาวะ ยาพื้นบ้านใช้ ราก ขับพยาธิไส้เดือนในเด็ก ใบสด ตำพอกแผล ถอนพิษสุนัขกัด
|
|
|
ชื่อ :: อินทนิลน้ำ อินทนิล ( Lagerstroemia speciosa (L.) Pers. )
อินทนิลน้ำ อินทนิล
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปรีแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ดอกย่อยขนาดใหญ่ สีชมพูหรือสีม่วง
|
|
ผลแห้ง กลม แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ใบ แก้เบาหวาน แก้ปัสสาวะพิการ แต่การทดลองพบว่าไม่สามารถลดน้ำตาลในสัตว์ทดลองได้
|
|
|
ชื่อ :: อัญชัน แดงชัน เอื้องชัน ( Clitoria ternatea L. )
อัญชัน แดงชัน เอื้องชัน
|
ไม้ล้มลุกเลื้อยพัน
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ
|
|
ดอกเดี่ยว กลีบดอกรูปดอกถั่ว สีน้ำเงิน ม่วงหรือขาว
|
|
ผลเป็นฝัก
|
|
สรรพคุณ
ราก แก้งูสวัด ถอนพิษสุนัขบ้า
|
|
|
ชื่อ :: อัคคีทวาร แข้งม้า แคว้งค่า ชะรักป่า หมอกนางต๊ะ หลัวสามเกียน ผ้าห้ายห่อคำ หมักก้านต่อ หูแวง ฮังตอ มักแค้งข่า ( Clerodendrum serratum (L.) Moon var. wallichii C.B.Clarke )
อัคคีทวาร แข้งม้า แคว้งค่า ชะรักป่า หมอกนางต๊ะ หลัวสามเกียน ผ้าห้ายห่อคำ หมักก้านต่อ หูแวง ฮังตอ มักแค้งข่า
|
ไม้พุ่มขนาดเล็ก
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปขอบขนาน รูปขอบขนานแกมใบหอกหรือรูปใบหอกแกมรูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบแยกเป็น 2 ปาก กลีบดอก 5 กลีบ กลีบกลางสีม่วงเข้ม กลีบข้างสี่กลีบสีฟ้า
|
|
ผลสด รูปค่อนข้างกลม หรือรูปไข่กลับกว้าง เมื่อสุกสีม่วงเข้มหรือดำ
|
|
สรรพคุณ
ใบแห้ง แก้ริดสีดวงทวาร รากและต้น เกลื่อนหัวริดสีดวงทวาร ใบและต้น แก้เสียดท้อง รักษากลาก เกลื้อน โรคเรื้อน แก้ปวดศีรษะเรื้อรัง ขัดตามข้อและดูดหนอง ต้น แก้ไข้ป่า แก้ปวดท้อง แก่น ขับปัสสาวะ ราก แก้คลื่นไส้ ผลสุกและดิบ เคี้ยวกินแก้ไอ
|
|
|
ชื่อ :: อบเชย แกง ( Cinnamomum tamala (Hamilton) Nees & Eberm. )
อบเชย แกง
|
ไม้ต้น เปลือกต้นและใบมีกลิ่นหอม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปรีแกมขอบขนาน มีเส้นใบหลัก 3 เส้น
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบและที่ปลายกิ่ง ดอกย่อยขนาดเล็ก สีเหลืองอ่อน
|
|
ผลเป็นผลสด ขนาดเล็ก
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้น ปรุงเป็นยาหอมและยานัตถุ์ ทำให้สดชื่น แก้อ่อนเพลีย แก้จุกเสียด แน่นท้อง
|
|
|
ชื่อ :: โหระพาช้าง กะเพราญวน จันทน์ขี้ไก่ เนียมต้น จันทร์หอม เนียม ยี่หร่า ( Ocimum gratissimum L. )
โหระพาช้าง กะเพราญวน จันทน์ขี้ไก่ เนียมต้น จันทร์หอม เนียม ยี่หร่า
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว คล้ายโหระพา ต่างกันที่กลิ่น ขนาดใบใหญ่กว่า เรียงตรงข้าม รูปไข่หรือรูปรี
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีขาวแกมเหลือง ใบประดับปากบนสีเขียวแกมม่วง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง มี 4 ผลย่อย
|
|
สรรพคุณ
ใบสด แก้ปวดท้อง ขับลม
|
|
|
ชื่อ :: โหระพา ( Ocimum basilicum L. )
โหระพา
|
ไม้ล้มลุก ทุกส่วนมีกลิ่นเฉพาะ
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่หรือรูปรี ลำต้นสี่เหลี่ยม
|
|
ดอกช่อ กลีบเลี้ยงและกลีบดอก แยกเป็น 2 ปาก กลีบดอกสีขาว ใบประดับสีเขียวแกมม่วง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง มี 4 ผลย่อย
|
|
สรรพคุณ
ใบสด แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ ขับลม เปลือกหุ้มผล เป็นยาระบาย
|
|
|
ชื่อ :: แห้วหมู หญ้าแห้วหมู หญ้าขนหมู ( Cyperus rotundus L. )
แห้วหมู หญ้าแห้วหมู หญ้าขนหมู
|
ไม้ล้มลุก มีลำต้นใต้ดิน คล้ายหัวแห้วไทย
|
|
ใบเดี่ยว แผ่นใบยาวเรียว แทงออกจากหัว
|
|
ดอกช่อ คล้ายดอกหญ้า สีน้ำตาลแดง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง
|
|
สรรพคุณ
หัวใต้ดิน เป็นยาบำรุงหัวใจ ขับเหงื่อและขับปัสสาวะ
|
|
|
ชื่อ :: เหียง กุง, เกาะสะเตียง, คร้าด, ตะแบง, ตาด, ยางเหียง, สะแบง, เห่ง, เหียงพลวง ( Dipterocarpus obtusifolius Teijsm. ex Miq. )
เหียง กุง, เกาะสะเตียง, คร้าด, ตะแบง, ตาด, ยางเหียง, สะแบง, เห่ง, เหียงพลวง
|
ไม้ต้นผลัดใบ สูง 8-20 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีชมพู
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก มีกลีบเลี้ยงซึ่งเจริญเป็นปีกติดอยู่ 2 ปีก
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ใบ ต้มน้ำผสมเกลือ อมแก้ปวดฟัน ฟันโยกคลอน ใบและยาง กินเป็นยาตัดลูก (ไม่ให้มีบุตรอีก) น้ำมันยาง สมานแผล แก้หนอง ขับเสมหะ ขับปัสสาวะ รักษาแผลในทางเดินปัสสาวะ แก้ตกขาว ยาพื้นบ้านใช้ เปลือกต้น ต้มน้ำดื่มแก้ท้องเสีย
|
|
|
ชื่อ :: เหงือกปลาหมอ หมอเล จะเกร็ง อีเกร็ง เหงือกปลาหมอน้ำเงิน เหงือกปลาหมอดอกขาว เหงือกปลาหมอดอกม่วง ( Acanthus ebracteatus Vahl (Acanthus ilicifoliues) )
เหงือกปลาหมอ หมอเล จะเกร็ง อีเกร็ง เหงือกปลาหมอน้ำเงิน เหงือกปลาหมอดอกขาว เหงือกปลาหมอดอกม่วง
|
ไม้พุ่ม พบตามป่าชายเลนและบริเวณน้ำกร่อย
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่ รูปวงรีหรือรูปขอบขนาน มีหนามตามข้อ
|
|
ดอกช่อ ชนิดดอกขาวมีกลีบดอกขาวจุดประสีแดงหรือม่วงแดง ชนิดดอกม่วง กลีบดอกสีม่วงอมฟ้า มีแถบสีเหลืองอ่อนกลางกลีบ
|
|
ผลเป็นฝัก รูปไข่หรือรูปทรงกระบอก
|
|
สรรพคุณ
ใบ เป็นยาอายุวัฒนะโดยปรุงรวมกับพริกไทย ทั้งต้นและเมล็ด รักษาฝี แก้โรคน้ำเหลืองเสีย เมล็ด ยาขับพยาธิ ใบ คั้นน้ำทาศีรษะ ช่วยบำรุงรักษารากผม
|
|
|
|
|
ชื่อ :: หอมแดง ว่านไก่แดง ว่านเข้า ว่านหมาก ว่านเพลาะ ว่านหอมแดง ( Eleutherine americana (Aubl.) Merr. )
หอมแดง ว่านไก่แดง ว่านเข้า ว่านหมาก ว่านเพลาะ ว่านหอมแดง
|
ไม้ล้มลุก มีหัวใต้ดินคล้ายหัวหอม ใบเกล็ดที่หุ้มหัวใต้ดิน สีม่วงแดง
|
|
ใบเดี่ยวออกเป็นกระจุก 3-4 ใบ รูปดาบ
|
|
ดอกช่อ แทงจากลำต้นใต้ดิน กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
หัว ผสมรวมกับเหง้าเปราะหอมสุมหัวเด็กแก้หวัดคัดจมูก และกินเป็นยาขับลม
|
|
|
ชื่อ :: หว้า ห้าขี้แพะ ( Syzygium cumini (L.) Skeels )
หว้า ห้าขี้แพะ
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ ออกเป็นกระจุกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลสด รูปกระสวย สีม่วงแดง
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้น แก้บิด แก้ปากเปื่อย คอเปื่อย ใบ แก้บิด ผล แก้ท้องร่วง เมล็ด แก้ท้องร่วง บิด ถอนพิษต้นแสลงใจ (Strychnine)
|
|
|
ชื่อ :: หมีเหม็น กำปรนบาย, ดอกจุ๋ม, ตังสีไพร, ทังบวน, มะเย้อ, ยุบเหยา, มือเบาะ, ม้น, หมูทะลวง, อีเหม็น ( Litsea glutinosa (Lour.) C.B.Rob. )
หมีเหม็น กำปรนบาย, ดอกจุ๋ม, ตังสีไพร, ทังบวน, มะเย้อ, ยุบเหยา, มือเบาะ, ม้น, หมูทะลวง, อีเหม็น
|
ไม้ต้น สูง 5-15 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรีแกมขอบขนานหรือรูปไข่กลับ ผิวใบด้านล่างมีขน
|
|
ดอกช่อ ออกเป็นกระจุกที่ซอกใบ ดอกแยกเพศอยู่คนละต้น ไม่มีกลีบรวมหรือมี 1-3 กลีบ
|
|
ผลสด รูปทรงกลม เมื่อสุกสีม่วงเข้ม
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ราก แก้ปวดกล้ามเนื้อ เปลือกต้น แก้บิด แก้ปวดมดลูก แก้คันใบและเมล็ด ตำพอกฝี แก้ปวด ยาพื้นบ้านใช้ เปลือกต้นหรือราก ผสมกับเมล็ดหรือผลน้อยหน่าที่แห้งคาต้น ฝนน้ำทารอบฝี ให้รัดหนองออกมา
|
|
|
ชื่อ :: หมากผู้หมากเมีย มะผู้มะเมีย, หมากผู้ ( Cordyline fruticosa Goppert )
หมากผู้หมากเมีย มะผู้มะเมีย, หมากผู้
|
ไม้พุ่ม สูง 2-4 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกหรือรูปดาบ สีเขียวล้วน สีเขียวแถบเหลือง สีเขียวแถบแดงหรือสีแดงล้วน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบใกล้ปลายกิ่ง กลีบรวมสีขาวแกมเหลืองเจือสีม่วง หรือสีม่วงล้วน
|
|
ผลสด รูปทรงกลม เมื่อสุกสีแดง
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ใบ แก้พิษกาฬ (พิษที่เกิดจากการติดเชื้อ) ต้มหรือแช่น้ำอาบ แก้ไข้หัว (ไข้ ร่วมกับผื่น หรือตุ่ม เช่น เหือด หัด อีสุกอีใส) และแก้อาการคันตามผิวหนัง โดยใช้ร่วมกับใบหมาก และใบมะยม
|
|
|
ชื่อ :: หม่อน ( Morus alba L. )
หม่อน
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ
|
|
ดอกช่อ รูปทรงกระบอก แยกเพศอยู่บนต้นเดียวกัน กลีบรวมสีขาวหม่น
|
|
ผลเป็นผลรวม เมื่อสุกสีม่วงแดง
|
|
สรรพคุณ
ใบ แก้ไอ ระงับประสาท แก้ตาแดง แฉะ ฝ้าฟาง
|
|
|
ชื่อ :: หนุมานประสานกาย ( Schefflera leucantha R.Vig. )
หนุมานประสานกาย
|
ไม้พุ่มแกมเถา
|
|
ใบประกอบแบบนิ้วมือ เรียงสลับ ใบย่อยรูปรี หรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีนวล
|
|
ผลสด รูปกลม
|
|
สรรพคุณ
ใบสด แก้ไอ แก้อาเจียนเป็นเลือดห้ามเลือด สมานแผล สารซาโปนินในใบมีฤทธิ์ ขยายหลอดลม
|
|
|
ชื่อ :: หนุมานนั่งแท่น ว่านเลือด หัวละมานนั่งแท่น ( Jatropha podagrica Hook. f. )
หนุมานนั่งแท่น ว่านเลือด หัวละมานนั่งแท่น
|
ไม้พุ่ม มีน้ำยางใส
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่กว้าง โคนใบรูปหัวใจ
|
|
ดอกช่อ ดอกย่อยจำนวนมาก กลีบดอกสีส้มหรือแดง
|
|
ผลสด เมล็ดรูปกระสวย เมล็ดรูปกระสวย
|
|
สรรพคุณ
น้ำยาง ทา รักษาแผลมีดบาด ช่วยห้ามเลือด รักษาฝี
|
|
|
ชื่อ :: หนามแดง มะนาวไม่รู้โห่ มะนาวโห่ หนามขี้แฮด ( Carissa carandas L. )
หนามแดง มะนาวไม่รู้โห่ มะนาวโห่ หนามขี้แฮด
|
ไม้พุ่ม กิ่งก้านมีหนาม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีขาว โคนกลีบเชื่อมติดกันเป็นหลอดยาวสีชมพูแกมแดง
|
|
ผลสด รูปไข่ เมื่อสุกสีม่วงดำ
|
|
สรรพคุณ
แก่น บำรุงไขมัน บำรุงธาตุ ใบสด แก้ท้องร่วง แก้ไข้ ราก ขับพยาธิ บำรุงธาตุ เจริญอาหาร
|
|
|
ชื่อ :: หนามพรม ขี้แฮด พรม ( Carissa spinarum L. (Carissa cochinchinensis Pierre) )
หนามพรม ขี้แฮด พรม
|
ไม้พุ่ม มีน้ำยางขาว สูง 4-5 เมตร มีหนามที่กิ่งก้าน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นหลอด สีขาว มีกลิ่นหอม
|
|
ผลสด รูปกระสวย เมื่อสุกสีม่วงดำ
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ แก่น ซึ่งมีรสฝาดเฝื่อน ขมและมันเล็กน้อย บำรุงกำลัง ทำให้ร่างกายแข็งแรง
|
|
|
ชื่อ :: หนามกระสุน โคกกระสุน ( Tribulus terrestris L. )
หนามกระสุน โคกกระสุน
|
ไม้ล้มลุกอายุปีเดียว ทอดเลื้อยไปตามผิวดิน ยาวได้ถึง 160 ซม. มีขน
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงตรงข้าม ใบย่อยรูปขอบขนาน ผิวใบทั้งสองด้านมีขนสีขาว หูใบรูปใบหอกหรือรูปเคียว
|
|
ดอกเดี่ยวหรือออกเป็นช่อสั้น กลีบดอกสี เหลืองสด
|
|
ผลแห้ง แตกได้ เปลือกแข็ง มีหนามแหลมและแข็ง
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น ขับปัสสาวะ แก้นิ่ว แก้หนองใน ขับระดูขาว แก้ไตพิการ (โรคเกี่ยวกับระบบทางเดินปัสสาวะ มักมีอาการท้องอืด กินอาหารไม่ได้) และแก้ปัสสาวะพิการ (อาการปัสสาวะปวด หรือกะปริบกะปรอย หรือขุ่นข้น สีเหลืองเข้ม หรือมีเลือด)การทดลองในสัตว์พบว่ายาชงทั้งต้นเพิ่มปริมาณปัสสาวะ ในคนที่มีสุขภาพปกติพบว่ามีฤทธิ์ขับปัสสาวะ และทำให้สูญเสียเกลือแร่น้อยกว่ายาขับปัสสาวะไฮโดรคลอโรไทอาไซด์ ในน้ำสกัดมีโปตัสเซียมสูงจึงควรระวังในผู้ป่วยโรคหัวใจ
|
|
|
ชื่อ :: หนาดใหญ่ คำพอง, หนาดหลวง ใบหลม, ผักชีช้าง, พิมเสน หนาด ( Blumea balsamifera (L.) DC. )
หนาดใหญ่ คำพอง, หนาดหลวง ใบหลม, ผักชีช้าง, พิมเสน หนาด
|
ไม้พุ่ม มีกลิ่นหอมคล้ายการบูร สูง 1-4 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับรูปวงรีแกมขอบขนาน ผิวใบทั้งสองด้านมีขนละเอียดหนาแน่น
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งหรือซอกใบ กลีบดอกสีเหลือง
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก โค้งงอเล็กน้อยเป็นเส้น 5-10 เส้น มีขนสีขาว
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยและยาพื้นบ้านใช้ ใบ ขับลม แก้จุกเสียดแน่นเฟ้อ แก้ปวดท้อง ขับเหงื่อ ขับเสมหะ ตำรายาไทยใช้ ใบสด หั่นเป็นฝอยเหมือนยาเส้น ตากแดดพอหมาดๆ มวนกับยาฉุนสูบ แก้ริดสีดวงจมูก (โรคติดเชื้อที่เกิดในจมูก ทำให้หายใจขัด มีฝีหนองในจมูก โพรงจมูกอักเสบ) ยาพื้นบ้านใช้ ใบ บดผสมกับต้นข่อย แก่นก้ามปู พิมเสน และการบูร มวนด้วยใบตองแห้งสูบ รักษาโรคหืด ในใบพบสาร cryptomeridion ซึ่งมีฤทธิ์ลดการเกร็งของกล้ามเนื้อเรียบ เช่น กล้ามเนื้อหลอดลม
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าใต้ใบ ( Phyllanthus urinaria L. )
หญ้าใต้ใบ
|
ไม้ล้มลุก
|
|
ใบเดี่ยว ใบรูปขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ แยกเพศ อยู่บนต้นเดียวกัน เพศเมียเป็นดอกเดี่ยว เพศผู้ออกเป็นกระจุก สีนวล
|
|
ผลมีผิวขรุขระและขนาดค่อนข้างใหญ่กว่าผลว่านธรณีสาร
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น แก้ไข้ทุกชนิด รักษาริดสีดวงทวาร กามโรค ปวดท้อง ดีซ่าน ท้องเสีย บิดใบอ่อน แก้ไอสำหรับเด็ก
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าหวาน ( Stevia rebaudiana (Bertoni) Bertoni )
หญ้าหวาน
|
ไม้ล้มลุก
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปใบหอกกลับ หรือรูปใบหอกแกมขอบขนาน ขอบใบหยักฟันเลื่อย มีรสหวาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายยอด กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลแห้ง ไม่แตก
|
|
สรรพคุณ
ใบ มีสารหวาน (stevioside) ซึ่งหวานกว่าน้ำตาลทราย 250-300 เท่า แต่ไม่ให้พลังงาน ทำให้ไม่อ้วน เหมาะสำหรับ ผู้ป่วยเบาหวานและไขมันในเลือดสูง
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าหนูต้น โก่กำแล่น, ซียะ, เซียอ๊ะ, มะพร้าวป่า, ศรีคันไชย, ลำพัน, ว่านมีดยับ, หญ้าหนู, หอมแดง ( Dianella ensifolia (L.) DC. )
หญ้าหนูต้น โก่กำแล่น, ซียะ, เซียอ๊ะ, มะพร้าวป่า, ศรีคันไชย, ลำพัน, ว่านมีดยับ, หญ้าหนู, หอมแดง
|
ไม้ล้มลุก มีเหง้าใต้ดิน สูง 30-60 ซม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ อยู่ในระนาบเดียวกัน รูปดาบ ก้านใบแผ่เป็นแผ่นหุ้มซ้อนกัน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบรวมสีขาวนวล
|
|
ผลสด รูปทรงกลม เมื่อสุกสีม่วงน้ำเงิน
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้าน ใช้ ทั้งต้น ผสมกับสมุนไพรอื่น ต้มน้ำดื่ม รักษามะเร็ง (อาการแผลเรื้อรัง เน่าลุกลาม รักษายาก)
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าหนวดแมว พยับเมฆ ( Orthosiphon aristatus (Blume) Miq. )
หญ้าหนวดแมว พยับเมฆ
|
ไม้พุ่ม กิ่งและก้านสี่เหลี่ยมสีม่วงแดง
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรง ข้าม รูปไข่แกมสี่เหลี่ยมข้าวหลามตัด
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง ดอกสีขาวและดอกสีม่วงน้ำเงิน
|
|
ผลเป็นผลแห้ง ไม่แตก รูปรี ขนาดเล็ก
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น ขับปัสสาวะ แก้โรคปวดตามสันหลังและบั้นเอว ใบ โรคเบาหวานและลดความดันโลหิต
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าพันธุ์งูแดง ฉั่วผี, อั้งพวกโกย, หญ้าพันงูเล็ก ( Cyathula prostrata (L.) Blume )
หญ้าพันธุ์งูแดง ฉั่วผี, อั้งพวกโกย, หญ้าพันงูเล็ก
|
ลักษณะวิสัย |
ไม้ล้มลุกอายุหลายปี สูง 30-50 ซม. ลำต้นสี่เหลี่ยมมน มีขนละเอียดทั่วไป
|
|
ลักษณะใบ |
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กลับหรือขอบขนาน
|
|
ลักษณะดอก |
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งหรือซอกใบ กลีบดอกสีเขียว
|
|
ลักษณะผล |
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ |
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ต้น ขับปัสสาวะ ขับประจำเดือน ใบ แก้เม็ดในคอ ดอก ขับเสมหะ ราก รักษาอาการปัสสาวะกะปริบกะปรอย
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าปักกิ่ง ( Murdannia bracteata (C. B. Clarke) J. K.Morton ex D. Y. Hong )
หญ้าปักกิ่ง
|
ไม้ล้มลุก
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายยอด ใบประดับย่อยค่อนข้างกลมซ้อนกัน สีเขียวอ่อน บางใส กลีบดอกสีฟ้าหรือม่วงอ่อน
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น เจ็บคอและมะเร็งในลำคอ ตับ มดลูก ลำไส้ ผิวหนังและเม็ดเลือด
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าน้ำดับไฟ กิมฮวยโพเช้า, บัวฮาผา, หญ้าดับไฟ ( Lindenbergia philippensis Benth. )
หญ้าน้ำดับไฟ กิมฮวยโพเช้า, บัวฮาผา, หญ้าดับไฟ
|
ไม้ล้มลุกอายุหลายปี สูง 0.5-1 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่หรือรูปขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีเหลืองเชื่อมติดกัน ปลายแยกเป็น 2 ปาก
|
|
ผลแห้ง แตกได้ รูปไข่
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ทั้งต้น ตำผสมเหล้าพอกรักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก พอกฝี ลดอาการปวด ทำให้เย็นสบาย หรือพอกศีรษะเด็ก แก้หวัดคัดจมูก ปวดศีรษะ ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้น ตำคั้นน้ำทารักษาผิวหนังพุพอง
|
|
|
ชื่อ :: หญ้าต้อมต้อก โทงเทง, ปุงปิง, หญ้าถงแถง ( Physalis minima L. )
หญ้าต้อมต้อก โทงเทง, ปุงปิง, หญ้าถงแถง
|
ไม้ล้มลุกอายุปีเดียว สูงได้ถึง 50 ซม.
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ กว้าง 2-3 ซม. ยาว 3-6 ซม.
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีเหลืองแกมเขียว
|
|
ผลสด รูปค่อนข้างกลม หุ้มมิดด้วยกลีบเลี้ยงที่ยังคงอยู่
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ทั้งต้น เป็นยาเย็น แก้ร้อนใน แก้ไข้ ขับปัสสาวะ ต้นสด คั้นน้ำเล็กน้อย ชุบสำลีอมข้างแก้ม ค่อยๆ กลืนน้ำทีละน้อยแก้พิษฝีขึ้นในคอ หรือตำละลายน้ำหรือเหล้าทาแก้พิษฝี แก้ฟกบวมอักเสบ ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้น ต้มน้ำดื่ม แก้ท้องเสีย
|
|
|
ชื่อ :: แสลงใจ กระจี้ กะกลิ้ง ตูมกาแดง แสลงทม แสลงเบื่อ แสลงเบือ ( Strychnos nux-vomica L. )
แสลงใจ กระจี้ กะกลิ้ง ตูมกาแดง แสลงทม แสลงเบื่อ แสลงเบือ
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีเขียวอ่อน
|
|
ผลสด รูปกลม เมล็ดกลมแบนคล้ายกระดุม
|
|
สรรพคุณ
เมล็ดแก่แห้ง (โกฐกะกลิ้ง) ยาขมเจริญอาหาร บำรุงหัวใจ แต่พบว่า สาร strychnine และ brucine ในเมล็ดมีผลกระตุ้นระบบประสาท จึงอาจมีอันตรายถึงตายได้ ปัจจุบันใช้เป็นยาเบื่อหนูและสุนัข
|
|
|
ชื่อ :: แสลงพันเถา กาหลง แสลงพัน ( Bauhinia pulla Craib )
แสลงพันเถา กาหลง แสลงพัน
|
ไม้เถาเลื้อยพัน มีมือเกาะ กิ่งอ่อนมีขนสีเทา
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ ปลายแยกเป็นสองแฉก หูใบรูปเคียว
|
|
ดอกช่อออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ ดอกย่อยสีเขียว
|
|
ผลเป็นฝักแบนแข็ง แตกได้ มีขนนุ่มละเอียด
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ เถา มีรสเบื่อเมา ต้มหรือตำกินเป็นยาแก้พิษทั้งปวง เมล็ด ถ่ายพยาธิ แก้ร้อนใน ขับเหงื่อ แก้ไข้ แก้พิษฝี
|
|
|
ชื่อ :: แสมสาร ขี้เหล็กโคก ขี้เหล็กแพะ ขี้เหล็กป่า ขี้เหล็กสาร ( Senna garrettiana (Craib) H.S.Irwin & Barneby )
แสมสาร ขี้เหล็กโคก ขี้เหล็กแพะ ขี้เหล็กป่า ขี้เหล็กสาร
|
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ ใบย่อยรูปใบหอก หรือรูปไข่กว้าง
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอก สีเหลือง
|
|
ผลเป็นฝักแบน เป็นมัน
|
|
สรรพคุณ
แก่น เป็นยาระบายขับเสมหะ ขับระดู
|
|
|
ชื่อ :: เสม็ด เม็ด, เหม็ด, เสม็ดขาว ( Melaleuca cajuputi Powell (Melaleuca leucadendra (Cav.) S.T.Blake) )
เสม็ด เม็ด, เหม็ด, เสม็ดขาว
|
ไม้ต้น เปลือกต้นมักล่อนเป็นแผ่นคล้ายเยื่อกระดาษ สูงได้ถึง 15 เมตร กิ่งก้านห้อยลง
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรีแกมขอบขนานหรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง ห้อยหัวลง ดอกย่อยเรียงเป็นวง กลีบดอกสีขาว เกสรตัวผู้มีจำนวนมาก
|
|
ผลแห้ง แตกได้ มี 3 พู
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ น้ำมันที่กลั่นได้จากใบสด ทาแก้เคล็ด เมื่อย ปวด บวม
|
|
|
ชื่อ :: เสนียด กระเหนียด กุลาขาว บัวลาขาว บัวฮาขาว โบราขาว โมรา เสนียดโมรา ( Justicia adhatoda L. )
เสนียด กระเหนียด กุลาขาว บัวลาขาว บัวฮาขาว โบราขาว โมรา เสนียดโมรา
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่
|
ดอกช่อ มีใบประดับสีเขียวหุ้มดอกย่อย กลีบดอกสีขาว มีลักษณะเป็น 2 ปาก
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ใบ ห้ามเลือด รากเป็นยาบำรุงปอด รักษาวัณโรค ใบและดอก มีสาร vasicine และ vasicinone ซึ่งมีฤทธิ์ขยายหลอดลมและละลายเสมหะ
|
|
|
ชื่อ :: สีเสียดเหนือ สีเสียด สีเสียดแก่น สีเสียดเหลือง ( Acacia catechu (L.f.) Willd. )
สีเสียดเหนือ สีเสียด สีเสียดแก่น สีเสียดเหลือง
|
ไม้ต้น กิ่งมีหนามเป็นคู่
|
|
ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น เรียงสลับ ใบรูปขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ รูปทรงกระบอกตรง กลีบดอกสีนวล
|
|
ผลเป็นฝัก แบนยาว สีน้ำตาล
|
|
สรรพคุณ
แก่น ฝาดสมาน แก้ท้องร่วง รักษาบาดแผล โรคผิวหนัง
|
|
|
ชื่อ :: สำโรง จำมะโฮง มะโรง มะโหรง โหมโรง ( Sterculia foetida L. )
สำโรง จำมะโฮง มะโรง มะโหรง โหมโรง
|
ไม้ต้น ผลัดใบ
|
|
ใบประกอบแบบนิ้วมือ เรียงสลับ ใบย่อย 6-10 ใบ
|
|
ดอกช่อ ดอกย่อยสีแดงแกมม่วง กลีบเลี้ยงเชื่อมติดกันเป็นรูปกรวยคว่ำ
|
|
ผลกลุ่มแตกแนวเดียว มี 5 ผลย่อย เปลือกแข็ง
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้นและใบ ขับปัสสาวะ ยาระบายอ่อนๆ เมล็ด เป็นยาระบาย รักษาบาดแผล เปลือกหุ้มเมล็ด แก้กระหายน้ำ
|
|
|
ชื่อ :: สำรอง พุงทะลาย จอง หมากจอง แก่นเพา ( Scaphium affine (Mast.) Pierre )
สำรอง พุงทะลาย จอง หมากจอง แก่นเพา
|
ไม้ยืนต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่แกมขอบขนานหรือรูปไข่แกมใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง แยกเพศ กลีบดอกสีเขียวอ่อน มีขนสีแดงที่กลีบเลี้ยง
|
|
ผลแห้ง แผ่เป็นแผ่นขนาดใหญ่ รูปเรือ เมล็ดรูปรี สีน้ำตาล
|
|
สรรพคุณ
เปลือกหุ้มเมล็ด ยาแก้ร้อนใน
|
|
|
ชื่อ :: สำมะงา เขี้ยวงู ส้มเนรา สักขรีย่าน สำปันงา สำมะลีงา สำลีงา ( Clerodendrum inerme (L.) Gaertn. )
สำมะงา เขี้ยวงู ส้มเนรา สักขรีย่าน สำปันงา สำมะลีงา สำลีงา
|
ไม้พุ่ม พบมากตามป่าละเมาะริมทะเล
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปวงรีหรือรูปไข่ ก้านใบสีน้ำตาลแดงหรือม่วงแดง
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลสด มีเมล็ดเดียว
|
สรรพคุณ
ใบสด รักษาโรคผิวหนังผื่นคัน
|
|
|
ชื่อ :: สารภีป่า ปันม้า, ส้านแดง, ส้านแดงใหญ่, สารภี, สารภีควาย, สารภีหมู, สารภีดอย, สุน, ฮัก, ประดง, แก้มอ้น, คำโซ่, ตองหนัง, ตีนจำ, ทำซุง, บานมา, พระราม, โมงนั่ง ( Anneslea fragrans Wall. )
สารภีป่า ปันม้า, ส้านแดง, ส้านแดงใหญ่, สารภี, สารภีควาย, สารภีหมู, สารภีดอย, สุน, ฮัก, ประดง, แก้มอ้น, คำโซ่, ตองหนัง, ตีนจำ, ทำซุง, บานมา, พระราม, โมงนั่ง
|
ไม้ต้น ขนาดกลาง สูง 10-20 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกหรือรูปใบหอกแกมขอบขนาน เนื้อใบหนาและเหนียว
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาวรวมกันเป็นก้อนกลม กลีบเลี้ยงหนาสีเหลืองแกมชมพู
|
|
ผลสด รูปค่อนข้างกลมมีกลีบเลี้ยงติดอยู่
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านล้านนาใช้ ทั้งต้น ผสมสมุนไพรจำพวกประดงรวม 9 ชนิด ต้มน้ำดื่มรักษาโรคประดง
|
|
|
ชื่อ :: สารภี สร้อยพี สารภีแนน ( Mammea siamensis Kosterm )
สารภี สร้อยพี สารภีแนน
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กลับแกมขอบขนาน เนื้อใบหนาคล้ายหนัง
|
|
ดอกเดี่ยวหรือช่อกระจุก กลีบดอกสีขาว กลิ่นหอม ร่วงง่าย มีเกสรตัวผู้สีเหลืองจำนวนมาก
|
|
ผลเป็นผลสด รูปกระสวย มีเมล็ดเดียว
|
|
สรรพคุณ
ดอกแห้ง ปรุงยาหอม บำรุงหัวใจให้ชุ่มชื่น ชูกำลังจัดอยู่ในเกสรทั้งห้า
|
|
|
ชื่อ :: สายน้ำผึ้ง ( Lonicera japonica Thunb. )
สายน้ำผึ้ง
|
ไม้เถาเลื้อยพัน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่แกมขอบขนานหรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกเป็นกระจุกที่ซอกใบและปลายกิ่ง กลีบดอก สีครีมแล้วเปลี่ยนเป็นสีเหลืองส้ม มีกลิ่นหอม
|
|
ผลเป็นผลสด รูปกลม เมื่อสุกมีสีดำ
|
|
สรรพคุณ
เถาสด ต้มน้ำกินเป็นยาขับปัสสาวะ แก้ท้องเสีย บิดและลำไส้อักเสบ
|
|
|
ชื่อ :: สามสิบกีบ ( Stemona phyllantha Gagnep. )
สามสิบกีบ
|
ไม้เลื้อยล้มลุก อายุหลายปี ยาวได้ถึง 10 เมตร รากรูปกระสวยออกเป็นกระจุกคล้ายรากกระชาย ลำต้นสีเขียว อวบน้ำ
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ กว้าง 2-4 ซม. ยาว 7-10 ซม.
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ดอกย่อย 2-3 ดอก กลีบรวมสีเหลืองอ่อน มีเส้นสีเขียวตามยาว ตรงกลางดอกสีแดง
|
|
ผลแห้งแตกได้
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านใช้ ราก สระผมฆ่าเหา
|
|
|
ชื่อ :: สามสิบ จ๋วงเครือ ผักชีช้าง ผักหนาม สามร้อยราก ( Asparagus racemosus Willd. )
สามสิบ จ๋วงเครือ ผักชีช้าง ผักหนาม สามร้อยราก
|
ไม้พุ่ม มีเหง้าและรากใต้ดินคล้ายรากกระชาย ลำต้นบนดินเลื้อยพัน มีหนามแหลม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ ลดรูปลงเป็นเส้นแคบยาว
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งหรือซอกใบ กลีบรวมสีขาว
|
|
ผลสด รูปค่อนข้างกลมสีแดงหรือม่วงแดง
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ราก ซึ่งมีรสเย็น หวานชุ่ม บำรุงเด็กในครรภ์ บำรุงตับปอด บำรุงกำลัง นำมาแช่อิ่มกินเป็นขนมได้ ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้น หรือ ราก ต้มน้ำดื่ม แก้ตกเลือด และโรคคอพอก
|
|
|
ชื่อ :: สาบแร้งสาบกา หญ้าสาบแฮ้ง, ตับเสือเล็ก, เทียมแม่ฮาง, หญ้าสาบแร้ง ( Ageratum conyzoides L. )
สาบแร้งสาบกา หญ้าสาบแฮ้ง, ตับเสือเล็ก, เทียมแม่ฮาง, หญ้าสาบแร้ง
|
ไม้ล้มลุกฤดูเดียว ลำต้นตั้งตรง มักงอกรากที่โคนต้น ขยี้ดมมีกลิ่นเหม็น ลำต้นและส่วนที่ยังอ่อนอยู่มีขนยาวปกคลุม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่ โคนใบรูปหัวใจกลม มนหรือแหลม ปลายใบแหลมหรือกลมมน มีขนยาวปกคลุมทั้ง 2 ด้าน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง ดอกขนาดเล็กสีขาวหรือสีม่วงอ่อน
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก
|
|
สรรพคุณ
ชาวเขาเผ่าอีก้อ แม้ว มูเซอใช้ รากและใบ เคี้ยวกินหรือต้มน้ำดื่ม แก้ปวดท้อง อาหารไม่ย่อย อาหารเป็นพิษ โรคกระเพาะอาหาร แก้ไข้ ปวดศีรษะ ตำพอกหรือคั้นน้ำทา รักษาแผลสด แผลถลอก ห้ามเลือด แก้อาการอักเสบจากพิษงู ตะขาบ แมงป่องหรือแมลง ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้น ต้มน้ำดื่ม แก้ไข้ ขับระดู ขับเสมหะ ขับลม แก้บิด ใบ คั้นน้ำดื่ม ช่วยให้อาเจียน ตำพอกแก้คัน หยอดตาแก้เจ็บ การทดลองในสัตว์ พบว่า สารสกัดแอลกอฮอล์ และน้ำต้มทั้งต้นหรือรากมีฤทธิ์ ระงับความปวดมีความแรงเท่ากับมอร์ฟีน ควรมีการวิจัยต่อไป
|
|
|
ชื่อ :: สาบเสือ ช้าผักคราด ยี่สุ่นเถื่อน บ้านร้าง ผักคราด เบญจมาศ ฝรั่งรุกที่ ฝรั่งเหาะ มุ้งกระต่าย รำเคย หญ้าดงร้าง หญ้าดอกขาว หมาหลง ( Chromolaena odoratum (L.) R.M.King & H.Rob. )
สาบเสือ ช้าผักคราด ยี่สุ่นเถื่อน บ้านร้าง ผักคราด เบญจมาศ ฝรั่งรุกที่ ฝรั่งเหาะ มุ้งกระต่าย รำเคย หญ้าดงร้าง หญ้าดอกขาว หมาหลง
|
ไม้ล้มลุกอายุปีเดียว ลำต้นตั้งตรง แตกกิ่งก้าน สูงได้ถึง 1.5 เมตร ทุกส่วนของต้นขณะที่ยังอ่อนอยู่มีขน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่ ผิวใบมีขน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาวหรือขาวแกมม่วง
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก ลักษณะเป็นเส้นยาวแบน มีขน
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ใบ ตำผสมกับปูนพอกห้ามเลือด ตำปิดแผลเป็นยาสมานแผลที่ดีทั้งต้น มีกลิ่นแรง เป็นยาฆ่าแมลง ถ้าใช้แต่น้อยเป็นน้ำหอมได้
ยาพื้นบ้านใช้ ราก ผสมกับรากมะนาวและรากย่านาง ต้มน้ำดื่ม แก้ไข้ป่า ใบ ตำผสมเกลือ พอกแผลห้ามเลือด ใบและดอก ตำบีบน้ำทาห้ามเลือด สาร 4, 5, 6, 7 tetramethoxyflavone และแคลเซียม ที่พบในใบทำให้เลือดแข็งตัวได้เร็วขึ้น สารสกัดจากกิ่งและใบด้วยคลอโรฟอร์มและอะซีโตนมีผลยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อแบคทีเรีย Staphylococcus aureus และ Bacillus subtilis ซึ่งทำให้เกิดหนอง
|
|
|
ชื่อ :: สับปะรด ขนุนทอง ยานัด ย่านนัด บ่อนัด มะขะนัด มะนัด ลิงทอง หมากเก็ง ( Ananas comosus (L.) Merr. )
สับปะรด ขนุนทอง ยานัด ย่านนัด บ่อนัด มะขะนัด มะนัด ลิงทอง หมากเก็ง
|
ไม้ล้มลุก มีลำต้นอยู่ใต้ดิน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ ซ้อนกัน ไม่มีก้านใบ ขอบใบมีหนาม ไม่มีหูใบ
|
|
ดอกช่อ ออกจากกลางต้น มีดอกย่อยจำนวนมาก โคนดอกสีขาว ปลายสีชมพู
|
|
ผลเป็นผลรวม รูปทรงกระบอก ผลสดชุ่มน้ำ สีเหลืองหรือแดง เมล็ดขนาดเล็ก
|
|
สรรพคุณ
นื้อผล เป็นยาแก้ไอขับเสมหะ เหง้า เป็นยาขับปัสสาวะแก้นิ่ว ลำต้นและผล มีสาร bromelain ใช้เป็นยาลดการอักเสบและบวมจากการถูกกระแทกบาดแผล หรือการผ่าตัด โดยผลิตเป็นยาเม็ดชื่อ Ananase Forte Tablet
|
|
|
ชื่อ :: สังวาลพระอินทร์ เขียงคำ เขียวคำ เขืองคำโคก ช้องนางคลี่ ผักปลัว รังกาสา รังนกกะสา วัวพันหลัก เครือเขาคำ ( Cassytha filiformis L. )
สังวาลพระอินทร์ เขียงคำ เขียวคำ เขืองคำโคก ช้องนางคลี่ ผักปลัว รังกาสา รังนกกะสา วัวพันหลัก เครือเขาคำ
|
ไม้กาฝาก ลำต้นเป็นเส้นยาวสีเขียวแกมเหลืองเลื้อยพันบนพรรณไม้อื่น
|
|
ลำต้นที่ยังอ่อนมีขนสีเหลือง ไม่มีใบหรือใบลดรูปเป็นเกล็ดขนาดเล็ก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ดอกย่อยขนาดเล็ก รูปทรงกลม สีเขียวแกมเหลือง
|
|
ผลสด รูปไข่กลับหรือทรงกลม เมื่อสุกสีขาว
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ต้น ซึ่งมีรสชุ่ม ขม เย็น ปรุงเป็นยาแก้พิษไข้หวัด บำรุงตับและไต ไอเป็นเลือด ขับปัสสาวะ แก้นิ่ว แก้โรคติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ ดีซ่าน บิด แก้แผลบวมอักเสบ แผลถูกความร้อน
ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้นถ่ายพยาธิสำหรับวัวควาย โดยตำผสมกับน้ำปูนใสให้กิน การทดลองในสัตว์พบว่า สารสกัดจากทั้งต้น มีฤทธิ์ขับปัสสาวะ ลดไข้ กดประสาทส่วนกลาง ลดความดันโลหิตร่วมกับกดการหายใจ ขนาดสูงจะทำให้ชักและถึงตายได้
|
|
|
ชื่อ :: สัก ( Tectona grandis L. f. )
สัก
|
ไม้ต้นขนาดใหญ่ ส่วนที่ยังอ่อนอยู่มีขน สูงได้ถึง 50 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามรูปวงรีกว้าง กว้าง 6-50 ซม. ยาว 11-95 ซม.
|
|
ดอกช่อขนาดใหญ่ ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบบริเวณปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาว เชื่อมติดกันเป็นหลอดสั้น
|
|
ผลสด รูปค่อนข้างกลม มีขน ละเอียดหนาแน่น หุ้มมิดด้วยกลีบเลี้ยงที่ขยายตัว
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ แก่น ขับปัสสาวะ แก้บวมน้ำ แก้ไข้ เปลือกต้น เข้ายาคุมธาตุแก่นและใบ ขับลมในลำไส้ รักษาเบาหวาน ปัสสาวะพิการ (อาการปัสสาวะปวด หรือกะปริบกะปรอย หรือขุ่นข้น สีเหลืองเข้ม หรือมีเลือด) และไตพิการ (โรคเกี่ยวกับระบบทางเดินปัสสาวะ มีปัสสาวะขุ่นข้น เหลืองหรือแดง มักมีอาการแน่นท้อง กินอาหารไม่ได้) ยาพื้นบ้านใช้ แก่น ผสมกับรากทองพันชั่ง หัวข้าวเย็นเหนือ หัวข้าวเย็นใต้ ต้นกำแพงเจ็ดชั้น ต้นหัวร้อยรู และหญ้าชันกาดทั้งต้น ต้มน้ำดื่ม แก้เบาหวาน พบว่าน้ำสกัดใบลดระดับน้ำตาลในเลือดของสัตว์ทดลองได้ดี ออกฤทธิ์เร็ว และหมดฤทธิ์เร็ว
|
|
|
ชื่อ :: สะแกแสง เก้าโป้ง งุ้นสะบันงา แกนแซง แคแสง แตงแสง เนา เฝิง ราบ หำอาว หำฮอก ( Cananga latifolia (Hook.f. & Thomson) Finet & Gagnep. )
สะแกแสง เก้าโป้ง งุ้นสะบันงา แกนแซง แคแสง แตงแสง เนา เฝิง ราบ หำอาว หำฮอก
|
ไม้ต้น สูง 10-20 เมตร กิ่งอ่อนมีขนละเอียดสีน้ำตาล
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่กว้างแกมขอบขนาน ผิวใบด้านบนมีขนละเอียด
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีเขียวอ่อน กลิ่นหอม
|
|
ผลเป็นผลกลุ่ม มีผลย่อยหลายผล รวมเป็นช่อ ผลย่อยรูปยาวรี
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ แก่น ซึ่งมีรสเบื่อเมา แก้โรคผิวหนังผื่นคัน เช่น กลาก เกลื้อน โรคเรื้อน น้ำเหลืองเสีย หรือขูดเป็นฝอย มวนรวมกับใบยาสูบ สูบแก้ริดสีดวงจมูก (โรคติดเชื้อที่เกิดในจมูก ทำให้หายใจขัด มีฝีหรือหนองในจมูก โพรงจมูกอักเสบ)
ใบ สุมไฟเอาควันรม รักษาบาดแผลเรื้อรัง
ยาพื้นบ้านใช้ แก่นและราก ปรุงเป็นยาแก้พิษไข้เซื่องซึมและพิษทั้งปวง ทั้งต้นแก้พิษไข้
|
|
|
ชื่อ :: สะแกนา แก ขอนแข้ จองแข้ แพ่ง สะแก ( Combretum quadrangulare Kurz )
สะแกนา แก ขอนแข้ จองแข้ แพ่ง สะแก
|
ไม้ต้น กิ่งอ่อนเป็นรูปสี่เหลี่ยม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ ดอกย่อยมีขนาดเล็ก กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลแห้ง มี 4 ครีบ เมล็ด สีน้ำตาลแดง รูปกระสวย มี 4 สันตามยาว
|
|
สรรพคุณ
เมล็ดแก่ ขับพยาธิไส้เดือนและพยาธิเส้นด้ายในเด็ก ราก แก้กามโรค ขับพยาธิ ใบแก้ปวดเมื่อย
|
|
|
ชื่อ :: สะเดาอินเดีย ควินิน ( Azadirachta indica A.Juss. var. indica )
สะเดาอินเดีย ควินิน
|
ไม้ต้น ทุกส่วนมีรสขม
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ ใบย่อยรูปใบหอก ขอบใบหยักฟันเลื่อย
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งขณะแตกใบอ่อน กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลสด รูปรี มี 1 เมล็ด
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้น แก้ไข้ ไข้มาลาเรีย เมล็ด ยาฆ่าแมลง
|
|
|
ชื่อ :: สะเดาบ้าน กะเดา สะเลียม ( Azadirachta indica A. Jass. var. siamensis Valeton )
สะเดาบ้าน กะเดา สะเลียม
|
ไม้ต้น เปลือกต้นสีเทา
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ ใบรูปเคียวคล้ายกับสะเดาอินเดีย แต่ใบใหญ่และโค้งน้อยกว่า
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลสด
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้น แก้ท้องเดิน แก้บิดมูกเลือด ผล ยาถ่ายพยาธิ แก้ริดสีดวงทวาร แก้ปัสสาวะพิการ ดอก บำรุงธาตุ ราก แก้ไข้ ทำให้อาเจียน เมล็ดและใบ ยาฆ่าแมลง
|
|
|
ชื่อ :: สะตือ ปรก กระตุก ตำยาน ยาน ( Altingia excelsa Noronha (Altingia siamensis Craib) )
สะตือ ปรก กระตุก ตำยาน ยาน
|
ไม้ต้นขนาดใหญ่ เปลือกค่อนข้างเรียบสีเทาแกมน้ำตาล ล่อนเป็นร่องตามยาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรี รูปขอบขนาน รูปไข่หรือรูปไข่แกมใบหอก
|
|
ดอกช่อ แยกเพศอยู่บนต้นเดียวกัน ช่อดอกตัวผู้มีหลายช่อย่อย ช่อดอกตัวเมียออกเดี่ยวๆ
|
|
ผลแห้ง รูปครึ่งทรงกลม สีน้ำตาลอ่อน
|
|
สรรพคุณ
น้ำยางสีดำหรือผลึกจากเปลือกต้น แต่งกลิ่นยาและขนม เนื่องจากมีกลิ่นหอมมาก
|
|
|
ชื่อ :: สะตอ กะตอ ( Parkia speciosa Hassk. )
สะตอ กะตอ
|
ไม้ต้น สูงได้ถึง 30 เมตร กิ่งก้านมีขนละเอียด
|
|
ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น ช่อใบย่อย 14-18 คู่ ใบย่อย 31-38 คู่
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง อัดแน่นเป็นก้อน ประกอบด้วย ช่อดอกตัวผู้และช่อดอกสมบูรณ์เพศ กลีบดอกสีขาวนวล
|
|
ผลเป็นฝักแบน ยาวได้ถึง 36-45 ซม.
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ เมล็ด ขับลมในลำไส้ แก้ปัสสาวะพิการ (มีอาการปัสสาวะปวด หรือกะปริบกะปรอย หรือขุ่นข้น สีเหลืองเข้มหรือมีเลือด) ไตพิการ (ปัสสาวะขุ่นข้น เหลืองหรือแดง มีอาการแน่นท้อง ทานอาหารไม่ได้)
|
|
|
ชื่อ :: สะตรอเบอรี่ป่า ยาเย็น ( Duchesnea indica (Andr.) Focke )
สะตรอเบอรี่ป่า ยาเย็น
|
ไม้ล้มลุก มีเหง้าใต้ดินและไหลเลื้อยแผ่ตามพื้นดิน
|
|
ใบประกอบแบบนิ้วมือ มี 3 ใบย่อย เรียงสลับ รูปไข่กลับ มีขน ขอบใบหยัก
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีเหลืองสด
|
|
ผลกลุ่ม ผลย่อยขนาดเล็กจำนวนมาก สีแดงสด ฉ่ำน้ำ
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น แก้ปวดหลัง ปวดเอว
|
|
|
ชื่อ :: สวาด หวาด ( Caesalpinia bonduc (L.) Roxb. )
สวาด หวาด
|
ไม้เถา ลำต้น กิ่ง ก้านและเส้นใบ มีหนามโค้งแหลม
|
|
ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น ใบย่อยรูปไข่ หูใบประกอบแบบขนนก
|
|
ดอกช่อ ออกที่กิ่งเหนือซอกใบ หรือแบบแตกแขนง กลีบดอกสีเหลือง
|
|
ผลเป็นฝัก มีหนามแหลม
|
|
สรรพคุณ
ใบ ยาขับลม แก้จุกเสียด แก้ปัสสาวะพิการ
|
|
|
ชื่อ :: สลัดไดป่า สลัดได กะลำพัก เคียะผา เคียะเลี่ยม หนอนงู ( Euphorbia antiquorum L. )
สลัดไดป่า สลัดได กะลำพัก เคียะผา เคียะเลี่ยม หนอนงู
|
ไม้ต้น ทุกส่วนมียางสีขาว กิ่งเป็นรูปสามเหลี่ยมหรือสี่เหลี่ยมอวบน้ำ
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่กลับ อวบน้ำ ใบร่วงง่าย
|
|
ดอกช่อสั้น ใบประดับสีเหลือง ดอกตัวผู้และตัวเมียไม่มีกลีบดอก
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ ขนาดเล็ก มี 3 พู
|
|
สรรพคุณ
แก่น (กะลำพัก) แก้ไข้ ยาง มีพิษระคายเคืองผิวหนังใช้เป็นยากัดหูด และเป็นยาถ่ายอย่างแรง
|
|
|
ชื่อ :: สลอด มะข่าง มะคัง มะตอด หมากทาง หัสคึน ลูกผลาญศัตรู สลอดต้น หมากหลอด ( Croton tiglium L. )
สลอด มะข่าง มะคัง มะตอด หมากทาง หัสคึน ลูกผลาญศัตรู สลอดต้น หมากหลอด
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ สีน้ำตาลแกมเขียว
|
|
ดอกช่อ แยกเพศ อยู่บนช่อเดียวกัน ดอกตัวเมียอยู่ด้านล่าง ดอกตัวผู้อยู่ด้านบน
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ มี 3 พู ภายในมี 1-3 เมล็ด
|
|
สรรพคุณ
เมล็ด เป็นยาถ่ายอย่างแรง แต่พบว่ามีฤทธิ์รุนแรงมาก ไม่ควรใช้
|
|
|
ชื่อ :: สมอไทย สมออัพยา ( Terminalia chebula Retz. var. chebula )
สมอไทย สมออัพยา
|
ไม้ยืนต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามหรือเกือบ ตรงข้าม รูปรี
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบหรือปลายยอด เป็น ดอกสมบูรณ์เพศ กลีบสีเหลือง
|
|
ผลเป็นผลสด รูปรี มีสัน 5 สัน
|
|
สรรพคุณ
ผลดิบ เป็นยาระบาย ขับเสมหะ แก้บิด แก้ไข้
|
|
|
ชื่อ :: สมอพิเภก ลัน สมอแหน แหน แหนขาว แหนต้น ( Terminalia bellirica (Gaertn.) Roxb. )
สมอพิเภก ลัน สมอแหน แหน แหนขาว แหนต้น
|
ไม้ยืนต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่กลับแกมวงรี
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ขนาดเล็ก มีดอกสมบูรณ์เพศ และดอกตัวผู้อยู่บนต้นเดียวกัน กลีบสีเหลือง
|
|
ผลสด ค่อนข้างกลม
|
|
สรรพคุณ
ผลดิบ ยาระบาย ผลสุก ฝาดสมาน แก้ท้องเสีย
|
|
|
ชื่อ :: สมอดีงู สมอหมึก, สมอเหลี่ยม ( Terminalia citrina (Gaertn.) Roxb. ex Fleming )
สมอดีงู สมอหมึก, สมอเหลี่ยม
|
ไม้ต้น สูง 20-30 เมตร กิ่งอ่อนมีขน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม กึ่งตรงข้ามหรือสลับ รูปวงรี รูปวงรีแคบ หรือรูปวงรีแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง ไม่มีกลีบดอก กลีบเลี้ยงสีเหลืองแกมเขียว
|
|
ผลสด รูปกระสวย เมื่อสุกสีม่วงแกมเขียว
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ผลอ่อน เป็นระบาย แก้โลหิตเป็นพิษ แก้ไข้ แก้ลม
|
|
|
ชื่อ :: สนุ่น คล้าย ไคร้นุ่น ไคร้บก ตะไคร้บก ไคร้ใหญ่ ตะหนุ่น สนุ่นน้ำ ( Salix tetrasperma Roxb. )
สนุ่น คล้าย ไคร้นุ่น ไคร้บก ตะไคร้บก ไคร้ใหญ่ ตะหนุ่น สนุ่นน้ำ
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอก ท้องใบสีขาว ขอบใบหยักซี่ฟัน ก้านใบสีแดง
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ แยกเพศ อยู่คนละต้น ไม่มีกลีบดอก
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
เปลือก แก้ไข้ ยาบำรุงหัวใจ ต้มน้ำอาบแก้ไข้ แก้หวัด คัดจมูก น้ำคั้นใบสด แก้พิษงูสวัด
|
|
|
ชื่อ :: ว่านเพชรหึง กล้วยกา, กะดำพะนาย, ตับตาน, ว่านงูเหลือม, ว่านหางช้าง, เอื้องพร้าว ( Grammatophyllum speciosum Blume )
ว่านเพชรหึง กล้วยกา, กะดำพะนาย, ตับตาน, ว่านงูเหลือม, ว่านหางช้าง, เอื้องพร้าว
|
กล้วยไม้เกาะอาศัยอยู่บนพรรณไม้อื่น ลำต้นสูงได้ถึง 3 เมตร และเปลี่ยนจากสีเขียวแกมเหลืองเป็นสีเหลืองเมื่อเจริญเต็มที่
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปเส้นยาวและแคบ ปลายมักโค้งงอ
|
|
ดอกช่อ มักโค้งลงยาวได้ถึง 2 เมตร มีดอกย่อยจำนวนมาก กลีบดอกขนาดใหญ่ สีเหลืองแกมเขียวและจุดประสีน้ำตาลส้ม
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ลำต้น ตำผสมเหล้าเอาส่วนน้ำกิน เอากากพอกแผล แก้อักเสบเนื่องจากงู ตะขาบ และแมงป่องกัดต่อย ในกรณีงูพิษยังไม่ควรใช้
|
|
|
ชื่อ :: วานิลา Vanilla ( Vanilla planifolia Andr. )
วานิลา Vanilla
|
ลักษณะวิสัย |
พืชจำพวกกล้วยไม้ เป็นไม้เลื้อยล้มลุก ลำต้นอวบน้ำสีเขียวเป็นข้อๆ
|
|
ลักษณะใบ |
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปขอบขนานหรือรูปใบหอก หนาอวบน้ำ
|
|
ลักษณะดอก |
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ กลีบดอกสีเหลืองแกมเขียว
|
|
ลักษณะผล |
ผลเป็นฝัก รูปทรงกระบอกยาว เมื่อตากแห้งมีกลิ่นหอม
|
|
สรรพคุณ |
สรรพคุณ
ฝัก มีสารที่มีกลิ่นหอมคือ วานิลลิน ใช้สำหรับแต่งกลิ่นอาหารและยาในรูปสารบริสุทธิ์หรือทิงเจอร์ ซึ่งเตรียมโดยใช้ฝักแห้งหมักในแอลกอฮอล์เจือจาง
|
|
|
ชื่อ :: ว่านหางช้าง ว่านมีดยับ ( Belamcanda chinensis (L.) DC. )
ว่านหางช้าง ว่านมีดยับ
|
ไม้ล้มลุก มีเหง้าเลื้อย
|
|
ใบเดี่ยว เรียงซ้อนสลับ เนื้อใบค่อนข้างหนา
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีส้มมีจุดประสีแดงกระจาย
|
|
ผลเป็นผลแห้ง เมื่อแก่จะแตกอ้า และกระดกกลับไปด้านหลัง
|
|
สรรพคุณ
ใบ ยาระบาย แก้ระดูพิการ เหง้า ยาแก้ไอ ขับเสมหะ ยาถ่าย แก้ไข้ บำรุงธาตุ
|
|
|
ชื่อ :: ว่านหางจระเข้ ว่านไฟไหม้ หางตะเข้ ( Aloe vera (L.) Burm.f. )
ว่านหางจระเข้ ว่านไฟไหม้ หางตะเข้
|
ไม้ล้มลุก ข้อและปล้องสั้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงรอบต้น อวบน้ำมาก สีเขียวอ่อนหรือเขียวเข้ม มีน้ำยางสีน้ำตาลอมเหลือง
|
|
ดอกช่อ มีดอกย่อย เป็นหลอดห้อยลง สีส้มแกมเหลือง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
น้ำยางสีเหลืองจากใบ เคี่ยวให้แห้งเรียกว่า ยาดำ เป็นยาระบาย วุ้นสดจากใบปิดขมับแก้ปวดหัว และใช้รักษาแผลไฟไหม้น้ำร้อนลวก แผลไหม้เกรียมจากแสงแดด แผลสด แผลเรื้อรัง กินเพื่อรักษาแผลในกระเพาะอาหารได้ดี นอกจากนี้ยังใช้วุ้นผสมในเครื่องสำอางหลายชนิด
|
|
|
ชื่อ :: ว่านมหากาฬ ดาวเรือง ( Gynura pseudochina (L.) DC. var. hispida Thwaites )
ว่านมหากาฬ ดาวเรือง
|
ไม้ล้มลุก ลำต้นอวบน้ำ
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับเวียนรอบต้นรูปใบหอกกลับ หลังใบสีม่วงเข้ม เส้นใบสีเขียว
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายยอด กลีบดอกสีเหลืองทอง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง ไม่แตก
|
|
สรรพคุณ
ราก แก้ไข้ รากและใบสด แก้ปวดบวม ถอนพิษปวดแสบ ปวดร้อน โรคเริม งูสวัด
|
|
|
ชื่อ :: ว่านน้ำ ผมผา ส้มชื่น ฮางคาวน้ำ ฮางคาวบ้าน ฮางคาวผา ( Acorus calamus L. )
ว่านน้ำ ผมผา ส้มชื่น ฮางคาวน้ำ ฮางคาวบ้าน ฮางคาวผา
|
ไม้ล้มลุก ลำต้นอยู่ใต้ดิน เป็นเหง้าเลื้อย
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ ผิวใบเรียบเป็นมัน
|
|
ดอกช่อ แทงออกจากเหง้า ดอกย่อยเรียงตัวอัดแน่น
|
|
ผลเป็นผลสด
|
|
สรรพคุณ
เหง้า แก้ปวดท้องขับลม ขับเสมหะ เพราะมีน้ำมันหอมระเหยและ asarone
|
|
|
ชื่อ :: ว่านธรณีสาร กระทืบยอบ ก้างปลา ก้างปลาดิน ดอกใต้ใบ ก้างปลาแดง ครีบยอด คดทราย ตรุงบาดาล ( Phyllanthus pulcher Wall. ex M )
ว่านธรณีสาร กระทืบยอบ ก้างปลา ก้างปลาดิน ดอกใต้ใบ ก้างปลาแดง ครีบยอด คดทราย ตรุงบาดาล
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่แกมวงรี
|
|
ดอกช่อ แยกเพศ อยู่บนต้นเดียวกัน ดอกตัวผู้ออกเป็นกระจุกใกล้โคนกิ่ง ดอกตัวเมียมักออกตอนปลายกิ่ง ดอกสีเขียวอ่อน ฐานดอกสีแดง
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ ค่อนข้างกลม
|
|
สรรพคุณ
ใบแห้ง ลดไข้ รักษาแผลในปาก พอกฝี บรรเทาอาการบวมและคัน
|
|
|
ชื่อ :: ว่านกาบหอยใหญ่ / ว่านหอยแครง ( Tradescantia spathacea Stearn )
ว่านกาบหอยใหญ่ / ว่านหอยแครง
|
ไม้ล้มลุก
|
|
ใบเดี่ยว ออกเป็นกระจุกเหนือดิน หลังใบสีเขียวเข้ม ท้องใบสีม่วงแดง
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ใบประดับขนาด ใหญ่คล้ายรูปเรือ กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ รูปกระสวย
|
|
สรรพคุณ
ใบสด แก้เจ็บคอ แก้ไอ กระหายน้ำ แก้ฟกช้ำ
|
|
|
ชื่อ :: โล่ติ๊น กะลำเพาะ เครือไหลน้ำ หางไหลแดง ไหลน้ำ อวดน้ำ ( Derris elliptica (Roxb.) Benth. )
โล่ติ๊น กะลำเพาะ เครือไหลน้ำ หางไหลแดง ไหลน้ำ อวดน้ำ
|
ไม้เถาเนื้อแข็ง
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ
|
|
ดอกช่อ รูปดอกถั่ว
|
|
ผลเป็นฝัก
|
|
สรรพคุณ
ราก ฆ่าเหาและเรือดฆ่าแมลงเบื่อปลา
|
|
|
ชื่อ :: โลดทะนง ข้าวเย็นเนิน, ดู่เบี้ย, ดู่เตี้ย, ทะนง, รักทะนง, ทะนงแดง, นางแซง, โลดทะนงแดง, หนาดคำ, หัวยาข้าวเย็นเนิน ( Trigonostemon reidioides (Kurz) Craib )
โลดทะนง ข้าวเย็นเนิน, ดู่เบี้ย, ดู่เตี้ย, ทะนง, รักทะนง, ทะนงแดง, นางแซง, โลดทะนงแดง, หนาดคำ, หัวยาข้าวเย็นเนิน
|
ไม้พุ่มขนาดเล็ก สูง 0.5-1.5 เมตร ทุกส่วนของต้นมีขน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับรูปขอบขนานหรือรูปขอบขนานแกมใบหอก ผิวใบมีขนทั้งสองด้าน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบและกิ่งก้าน แยกเพศอยู่บนต้นเดียวกัน กลีบดอกสีขาว ชมพูหรือม่วง
|
|
ผลแห้ง แตกได้ มี 3 พู รูปค่อนข้างกลม
|
|
สรรพคุณ
ราก มีรสร้อน ฝนน้ำกิน ทำให้อาเจียน เพื่อถอนพิษคนกินยาเบื่อเมา เมาพิษเห็ด หอย แก้เสมหะเป็นพิษ (เสมหะหรืออุจจาระเป็นมูกเลือด) แก้หืด เป็นยาระบาย ฝนเกลื่อนฝี หรือดูดหนองถ้าฝีแตก แก้ฟกช้ำเคล็ดบวม ราก ผสมกับเมล็ดหมาก ฝนน้ำกินและผสมกับน้ำมะนาวทาแผลแก้พิษงูชนิดที่ออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท ซึ่งควรมีการวิจัยเพิ่มเติม ต้มน้ำดื่ม ทำให้อาเจียน แก้พิษ แก้เบื่อเมา หรือฝนน้ำกินช่วยให้เลิกดื่มเหล้า
|
|
|
ชื่อ :: โลด กรม ด่าง แด่งพง ตีนครึน พลึง เหมือดโลด ประดงข้อ เหมือดควาย เหมือดตบ เหมือดหลวง ( Aporusa villosa (Wall. ex Lindl.) Baill. )
โลด กรม ด่าง แด่งพง ตีนครึน พลึง เหมือดโลด ประดงข้อ เหมือดควาย เหมือดตบ เหมือดหลวง
|
ไม้ต้น สูง 8-10 เมตร ส่วนที่ยังอ่อนอยู่มีขนสีน้ำตาลแกมเหลือง
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปขอบขนานกว้างหรือรูปวงรีแกมรูปไข่กลับ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ แยกเพศอยู่คนละต้น ไม่มีกลีบดอก ช่อดอกตัวผู้ออกเป็นแท่งยาว มีหลายช่ออยู่ด้วยกัน ช่อดอกตัวเมียออกเป็นช่อเดี่ยวสั้นๆ
|
|
ผลแห้ง แตกได้ รูปไข่ เมื่อสุกสีน้ำตาลแดงหรือส้ม
|
|
สรรพคุณ
ราก หรือ แก่น ฝนน้ำกิน แก้ไข้
|
|
|
ชื่อ :: เล็บมือนาง จะมั่ง จ๊ามั่ง มะจีมั่ง ( Quisqualis indica L. )
เล็บมือนาง จะมั่ง จ๊ามั่ง มะจีมั่ง
|
ไม้เถา เนื้อแข็ง ต้นแก่มักมีกิ่งที่เปลี่ยนเป็นหนาม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่แกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบและปลายยอด กลีบดอกสีขาวในตอนแรกแล้วเปลี่ยนเป็นสีแดง โคนกลีบเลี้ยงเป็นหลอดเรียวยาว สีเขียว
|
|
ผลเป็นผลแห้ง รูปกระสวย มี 5 พู
|
|
สรรพคุณ
เนื้อในเมล็ดแห้ง เป็นยาขับพยาธิไส้เดือน เนื่องจากสาร quisqualic
|
|
|
ชื่อ :: ลูกใต้ใบ มะขามป้อมดิน หญ้าใต้ใบ หญ้าใต้ใบขาว ( Phyllanthus amarus Schumach. & Thonn. )
ลูกใต้ใบ มะขามป้อมดิน หญ้าใต้ใบ หญ้าใต้ใบขาว
|
ไม้ล้มลุก
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับในระนาบเดียวกัน รูปรีหรือรูปขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ แยกเพศ อยู่บน ต้นเดียวกัน เพศเมียเป็นดอกเดี่ยว เพศผู้ออกเป็นกระจุก สีนวล
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ กลมผิวเรียบ หรือมีพูบ้าง
|
|
สรรพคุณ
ทั้งต้น แก้ไข้ทุกชนิด รักษาริดสีดวงทวาร กามโรค ปวดท้อง ดีซ่าน ท้องเสีย บิดใบอ่อน แก้ไอสำหรับเด็ก
|
|
|
ชื่อ :: ลิ้นงูเห่า ( Clinacanthus siamensis Bremek. )
ลิ้นงูเห่า
|
ไม้พุ่มรอเลื้อย สูง 1.5 - 4 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปใบหอกหรือรูปใบหอกแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกเป็นกระจุกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีแดงส้ม โคนกลีบสีเขียวติดกันเป็นหลอดยาว ปลายแยกเป็น 2 ปาก
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ใบ ตำหรือขยี้ทาหรือพอกแก้พิษร้อนอักเสบ ปวดฝี ราก ตำพอกแก้พิษตะขาบและแมงป่อง
|
|
|
ชื่อ :: ลำโพงขาว ลำโพง มะเขือบ้า ( Datura metel L. var. metel )
ลำโพงขาว ลำโพง มะเขือบ้า
|
ไม้ล้มลุกอายุหลายปี
|
|
ใบเดี่ยวเรียงสลับ รูปไข่
|
|
ดอกเดี่ยว กลีบเลี้ยงสีเขียวติดกันเป็นหลอดยาว กลีบดอกสีขาวติดกันเป็นหลอดปลายบานออกเป็นรูปแตร
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
ใบสด ตำพอกฝี แก้ปวดบวมอักเสบ ดอกแห้ง ผสมยาฉุนสูบแก้อาการหอบหืด เมล็ด หุงทำน้ำมันใส่แผล แก้กลากเกลื้อน ผื่นคัน ใบและยอด มีแอลคาลอยด์ hyoscyamine และ hyoscine ซึ่งมีฤทธิ์คลายกล้ามเนื้อเรียบ แก้อาการปวดท้องเกร็ง และขยายหลอดลม แก้หอบหืด และใช้ควบคุมอาการอาเจียนจากการเมารถได้ แต่มีผลข้างเคียง คือ ทำให้ปากและคอแห้ง
|
|
|
ชื่อ :: ลำโพงกาสลัก กาสลัก มะเขือบ้าดอกดำ ลำโพงกาลัก ( Datura metel L. var. fastuosa (Bernh.) Danert )
ลำโพงกาสลัก กาสลัก มะเขือบ้าดอกดำ ลำโพงกาลัก
|
ไม้ล้มลุกอายุหลายปี
|
|
ใบเดี่ยวเรียงสลับ รูปไข่
|
|
ดอกเดี่ยว กลีบเลี้ยงสีเขียวติดกันเป็นหลอดยาว กลีบดอกสีม่วงติดกันเป็นหลอดปลายบานออกเป็นรูปแตร
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ มีขนหนาคล้ายหนาม
|
|
สรรพคุณ
ใบสด ตำพอกฝี แก้ปวดบวมอักเสบ ดอกแห้ง ผสมยาฉุนสูบแก้อาการหอบหืดเมล็ด หุงทำน้ำมันใส่แผล แก้กลากเกลื้อน ผื่นคัน ใบและยอด มีแอลคาลอยด์ hyoscyamine และ hyoscine ซึ่งมีฤทธิ์คลายกล้ามเนื้อเรียบ แก้อาการปวดท้องเกร็ง และขยายหลอดลม แก้หอบหืด และใช้ควบคุมอาการอาเจียนจากการเมารถได้ แต่มีผลข้างเคียง คือ ทำให้ปากและคอแห้ง
|
|
|
ชื่อ :: ลำเจียก การะเกด เตยทะเล (ดอกเพศเมีย) ( Pandanus odoratissimus L.f. )
ลำเจียก การะเกด เตยทะเล (ดอกเพศเมีย)
|
ไม้พุ่ม มีรากอากาศช่วยค้ำจุนลำต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ เวียนรอบกิ่ง เป็นกระจุกที่ปลายยอด ขอบใบมีหนาม
|
|
ดอกช่อ ต้นที่มีเฉพาะดอกตัวผู้ ไม่มีกลีบดอก มีใบประดับเรียวยาวสีขาว ต้นที่มีเฉพาะดอกตัวเมียเรียกว่าเตยทะเล
|
|
ผลเป็นผลรวม รูปกลมหรือขอบขนาน สีเหลืองหรือแดง
|
|
สรรพคุณ
ราก แก้ไข้ ขับเสมหะ ขับปัสสาวะ ขับนิ่ว ช่อดอกตัวผู้ ยาหอม บำรุงหัวใจ
|
|
|
ชื่อ :: ลำดวน หอมนวล ( Melodorum fruticosum Lour. )
ลำดวน หอมนวล
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกแกมขอบขนาน
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบสีเหลืองนวล หนา
|
|
ผลเป็นผลกลุ่ม รับประทานได้
|
|
สรรพคุณ
ดอกแห้ง เป็นยาบำรุงกำลัง บำรุงหัวใจ บำรุงโลหิต แก้ลม
|
|
|
ชื่อ :: ลักกะจั่น จันทน์แดง จันทน์ผา ลักกะจันทน์ ( Dracaena cochinchinensis (Lour.) S.C. Chen )
ลักกะจั่น จันทน์แดง จันทน์ผา ลักกะจันทน์
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปดาบ
|
|
ดอกช่อขนาดใหญ่ ออกที่ปลายยอด ดอกย่อยขนาดเล็ก กลีบดอกสีนวล
|
|
ผลสด รูปกลม
|
|
สรรพคุณ
แก่น ที่ราลงและมีสีแดง แก้ไช้ทุกชนิด กระสับกระส่าย แก้เลือดออกตามไรฟัน
|
|
|
ชื่อ :: ละหุ่ง มะละหุ่ง มะโห่ง มะโห่งหิน ละหุ่งแดง ( Ricinus communis L. )
ละหุ่ง มะละหุ่ง มะโห่ง มะโห่งหิน ละหุ่งแดง
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยวรูปฝ่ามือ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายยอด แยกเพศ อยู่ในช่อเดียวกัน ไม่มีกลีบดอก
|
|
ผลเป็นผลแห้ง แตกได้ มี 3 พู เปลือกเมล็ดสีน้ำตาลประขาว
|
|
สรรพคุณ
น้ำมันจากเมล็ดซึ่งบีบโดยไม่ใช้ความร้อน เป็นยาระบาย ใบ แก้ช้ำรั่ว (อาการกลั้นปัสสาวะไม่อยู่) ขับน้ำนม ราก ยาแก้พิษ แก้ไข้เซื่องซึม
|
|
|
ชื่อ :: รามใหญ่ กระดูกไก่ ก้างปลา ก้างปลาเขา เหมือด อ้ายรามใบใหญ่ ( Ardisia elliptica Thunb )
รามใหญ่ กระดูกไก่ ก้างปลา ก้างปลาเขา เหมือด อ้ายรามใบใหญ่
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกกลับกว้าง
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาวแกมชมพูจางๆ
|
|
ผลสด เมื่อสุกสีดำ
|
|
สรรพคุณ
ใบ แก้โรคตับพิการ ผล แก้ไข้ท้องเสีย ต้น แก้โรคเรื้อน ราก แก้ กามโรคและหนองใน
|
|
|
ชื่อ :: รางจืด กำลังช้างเผือก ขอบชะนาง เครือเขาเขียว ยาเขียว คาย รางเย็น ดุเหว่า ทิดพุด น้ำนอง ย่ำแย้ แอดแอ ( Thunbergia laurifolia Lindl )
รางจืด กำลังช้างเผือก ขอบชะนาง เครือเขาเขียว ยาเขียว คาย รางเย็น ดุเหว่า ทิดพุด น้ำนอง ย่ำแย้ แอดแอ
|
ไม้เถาเนื้อแข็ง
|
|
ใบเดี่ยวรูปขอบขนานหรือรูปไข่
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีม่วงแกมน้ำเงิน ใบประดับสีเขียวประสีน้ำตาลแดง
|
|
ผลแห้ง แตกได้
|
|
สรรพคุณ
น้ำคั้นใบสด แก้ไข้ ถอนพิษต่างๆในร่างกาย เช่น อาการแพ้อาหาร ยาฆ่าแมลง เป็นต้น โดยใช้ปฐมพยาบาลเบื้องต้น ก่อนนำส่งโรงพยาบาล
|
|
|
ชื่อ :: รักทะเล บ่งบง บงบ๊ง โหรา ( Scaevola taccada (Gaertn.) Roxb. var. taccada (J.W.) Thieret & B.L.Lipscomb )
รักทะเล บ่งบง บงบ๊ง โหรา
|
ไม้พุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว ออกเวียนสลับ
|
|
ดอกช่อสั้น กลีบดอกเป็นหลอด สีขาว
|
|
ผลสด ทรงกลม ผลสุกสีขาว
|
|
สรรพคุณ
ราก แก้เหน็บชา แก้บิด
|
|
|
ชื่อ :: รัก ปอเถื่อน ป่านเถื่อน รักดอก ( Calotropis gigantea (L.) Dryander ex W.T.Aiton )
รัก ปอเถื่อน ป่านเถื่อน รักดอก
|
ไม้พุ่ม ลำต้นตั้งตรง น้ำยางขาว สูง 1-3 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปขอบขนานหรือรูปขอบขนานแกมไข่กลับ ผิวใบมีนวลสีขาว
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีม่วงหรือขาว ระยางค์รูปมงกุฎ
|
|
ผลเป็นฝักคู่ เมล็ดสีน้ำตาลมีขนสีขาว
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ยางขาวจากต้น เป็นยาถ่ายอย่างแรง ขับพยาธิ โดยทาตัวปลาช่อน แล้วย่างไฟให้เด็กกินเป็นยาเบื่อพยาธิไส้เดือน แก้กลาก เกลื้อน แก้ปวดฟัน ปวดหู พบว่าในยางขาวมีสารกระตุ้นหัวใจจึงควรวิจัยความเป็นพิษก่อนนำมาใช้ ยาพื้นบ้านใช้ เปลือกต้น ขับน้ำเหลืองเสีย ทำให้อาเจียน ดอก ช่วยย่อยและเจริญอาหาร แก้ไอ และหืด
|
|
|
ชื่อ :: ระย่อมน้อย ระย่อม กะย่อม เข็มแดง ( Rauvolfia serpentina (L.) Benth. ex Kurz )
ระย่อมน้อย ระย่อม กะย่อม เข็มแดง
|
ไม้พุ่ม มียางขาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามหรือรอบข้อๆละ 3 ใบ รูปรีหรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ กลีบเลี้ยงสีขาวแกมเขียว เมื่อกลีบดอกโรยจะเปลี่ยนเป็นสีแดง กลีบดอกสีขาว โคนกลีบเป็นหลอดสีแดง
|
|
ผลเป็นผลสด รูปรี สีดำ
|
|
สรรพคุณ
ราก แก้ไข้ เจริญอาหาร ลดความดันโลหิต แก้บ้าคลั่ง ทำให้นอนหลับ ขับพยาธิ พบว่ารากมีสาร reserpine ซึ่งมีฤทธิ์ลดความดันโลหิตและกล่อมประสาท
|
|
|
ชื่อ :: ยาสูบ ( Nicotiana tabacum L. )
ยาสูบ
|
ไม้ล้มลุก ลำต้นตั้งตรง ทุกส่วนมีต่อมน้ำยางเหนียว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่แกมขอบขนานแกมใบหอก ผิวใบมีขนทั้งสองด้าน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาวหรือชมพู เชื่อมติดกันเป็นรูประฆัง
|
|
ผลแห้ง แตกได้ รูปขอบขนาน เมล็ดขนาดเล็กมาก สีน้ำตาลเข้ม จำนวนมาก
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ รากและใบ รักษาโรคผิวหนังผื่นคัน หิด กลาก เกลื้อน เรื้อนกวางยาพื้นบ้านใช้ ใบ ทำเป็นยาเส้นผสมกับปูนแดงและใบเนียม ปรุงเป็นยานัตถุ์ แก้หวัด คัดจมูก ใบมีสารนิโคตินใช้เป็นยาฆ่าแมลง จัดเป็นสารพิษชนิดหนึ่ง
|
|
|
ชื่อ :: ย่านาง ( Tiliacora triandra (Colebr.) Diels )
ย่านาง
|
ไม้เถา
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่แกมใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกตามเถาและที่ซอกใบ แยกเพศ อยู่คนละต้น ไม่มีกลีบดอก
|
|
ผลกลุ่ม ผลย่อย รูปรี
|
|
สรรพคุณ
ราก ต้มกับน้ำ ดื่มเป็นยาแก้ไข้ทุกชนิด จากการทดลอง พบว่าสารสกัดจากรากมีฤทธิ์ต้านเชื้อมาลาเรียชนิดฟัลซิพารัม
|
|
|
ชื่อ :: ยางน่องเถา ยางน่องเครือ, เครือน่อง, น่อง, บานบุรีป่า ( Strophanthus caudatus (L.) Kurz )
ยางน่องเถา ยางน่องเครือ, เครือน่อง, น่อง, บานบุรีป่า
|
ไม้พุ่มแกมเถา สูงได้ถึง 12 เมตร มีน้ำยางขาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปวงรี รูปไข่กลับหรือรูปไข่
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอกสีขาว เมื่อแรกบานแล้วเปลี่ยนเป็นสีเหลืองและแดง ปลายกลีบสีเหลืองแล้วเปลี่ยนเป็นสีแดงและม่วง ระยางค์รูปมงกุฎสีแดง แล้วเปลี่ยนเป็นสีม่วง
|
|
ผลเป็นฝักคู่ รูปทรงกระบอก ขนาดใหญ่ เมล็ดสีน้ำตาลมีขนสีขาว
|
|
สรรพคุณ
ชาวบ้านใช้ ยางจากต้น ผสมกับยาพิษชนิดอื่น ทาลูกหน้าไม้ล่าสัตว์ มีความเป็นพิษเช่นเดียวกับบานทน
|
|
|
ชื่อ :: ยอป่า คุย, โคะ, สลักป่า, สลักหลวง ( Morinda coreia Buch.Ham. )
ยอป่า คุย, โคะ, สลักป่า, สลักหลวง
|
ไม้ต้น สูงได้ถึง 15 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปวงรี หูใบอยู่ระหว่างก้านใบ
|
|
ดอกช่อ ออกเป็นก้อนทรงกลมที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาว
|
|
ผลเป็นผลรวม รูปค่อนข้างกลม
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ราก แก้เบาหวาน แก่น ต้มน้ำดื่ม บำรุงเลือด ผลอ่อน แก้อาเจียน ผลสุก ขับระดู ขับลม ใบ อังไฟพอตายนึ่ง ปิดหน้าอก หน้าท้อง แก้ไอ แก้จุกเสียด หรือตำพอกศีรษะ ฆ่าเหา ชาวบ้านใช้ ราก ย้อมผ้าให้เป็นสีแดง
|
|
|
ชื่อ :: ยอ มะตาเสือ ยอบ้าน ( Morinda citrifolia L. )
ยอ มะตาเสือ ยอบ้าน
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปรีแกมใบหอก หูใบอยู่ระหว่างโคนก้านใบ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ฐานดอกอัดกันแน่นเป็น รูปทรงกลม กลีบดอกสีขาว
|
ผลเป็นผลสด เชื่อมติดกันเป็นผลรวม ผิวเป็นตุ่มพอง
|
สรรพคุณ
ผลสดดิบหรือห่าม ย่างหรือคั่วไฟอ่อนๆ ชงกับน้ำดี่ม แก้คลื่นไส้อาเจียน สารออกฤทธิ์ คือ asperuloside
งานวิจัย การศึกษาการใช้น้ำผลยอเพื่อระงับอาการอาเจียน ในผู้ป่วยมาลาเรีย 92 ราย พบว่า น้ำผลยอลดอาการอาเจียนได้ดีกว่าน้ำชา แต่ได้ผลน้อยกว่าการใช้ยาแก้อาเจียน (metoclopamide) สารสกัดจากยอด้วยแอลกอฮอล์ และเฮกเซน มีฤทธิ์ต้านเชื้อวัณโรค (Mycobacterium tuberculosis) ได้ถึง 89 ถึง 95% น้ำคั้นจากยอมีฤทธิ์ส่งเสริมภูมิคุ้มกัน และต้านการเจริญของเซลล์เนื้องอก โดยกลไกกระตุ้นการสร้างเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดที-เซลล์, ไทโมไซต์และแมกโครฟาจ การทดลองในหนูถีบจักรที่ถูกเหนี่ยวนำให้เป็นมะเร็งระยะสุดท้าย ซึ่งได้รับน้ำคั้นยอพบว่า หนูมีอายุยืนขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (119%) หนู 9 ตัวจาก 22 ตัว รอดชีวิตนานขึ้น 50 วัน การศึกษาทางพิษวิทยาของบริษัทผู้ผลิตน้ำลูกยอแห่งหนึ่ง ใช้อาสาสมัคร 96 คน แบ่งเป็น 4 กลุ่ม ดื่มน้ำลูกยอ 750 มิลลิลิตร/วัน โดยมีกลุ่มยาหลอก 1 กลุ่ม และกลุ่มน้ำคั้น 3 กลุ่ม นาน 28 วัน จากการทดสอบทางชีวเคมีของเลือดพบว่า ค่าไม่แตกต่างจากค่าปกติ ดังนั้นการบริโภคน้ำลูกยอน่าจะปลอดภัย
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่สำนักงานข้อมูลสมุนไพร
|
|
|
ชื่อ :: ไมยราบขาว ไมยราบหนาม, เขี้ยวงู ( Mimosa diplotricha C. Wright ex Sauvalle (ชื่อพ้อง Mimosa invisa Mart.) )
ไมยราบขาว ไมยราบหนาม, เขี้ยวงู
|
ไม้ล้มลุก อายุปีเดียว ลำต้นสี่เหลี่ยม มีหนามแหลม
|
|
ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น เรียงสลับ ใบย่อย 6-9 คู่ มีหนามแหลมตลอดแนวก้านใบ
|
|
ดอกช่อ รูปทรงกลม ออกที่ซอกใบ ก้านดอกมีหนาม กลีบดอกสีม่วงแกมชมพู
|
|
ผลเป็นฝักยาวแบน ขอบมีหนาม เมื่อสุกสีน้ำตาลอ่อน
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ใบและลำต้น ผสมกับรากสะเดาดินและไมยราบทั้งต้น ต้นน้ำดื่ม ขับปัสสาวะ
|
|
|
ชื่อ :: ไมยราบ หญ้าปันยอด, กระทืบยอด, หนามหญ้าราบ, กะหงับ, ก้านของ, ระงับ, หงับพระพาย, หญ้าจิยอบ ( Mimosa pudica L. )
ไมยราบ หญ้าปันยอด, กระทืบยอด, หนามหญ้าราบ, กะหงับ, ก้านของ, ระงับ, หงับพระพาย, หญ้าจิยอบ
|
ไม้ล้มลุกกึ่งเลื้อย ทอดแผ่ไปตามพื้นดิน ลำต้นมีขนละเอียดและหนามโค้งงอ
|
|
ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น เรียงสลับ ไวต่อการสัมผัส ประกอบด้วย 4 ช่อใบย่อย เรียงตัวแบบนิ้วมือ ใบย่อย 17-22 คู่ รูปใบหอก ผิวใบด้านบนสีเขียว ด้านล่างสีม่วงอ่อน
|
|
ดอกช่อ รูปทรงกลม ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีชมพู
|
|
ผลเป็นฝักแบน เป็นข้อๆ อยู่รวมกันเป็นช่อ เมื่อสุกสีดำ
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ทั้งต้น ขับปัสสาวะ แก้ไตพิการ (โรคเกี่ยวกับทางเดินปัสสาวะ มีปัสสาวะขุ่นข้น เหลืองหรือแดง มีอาการแน่นท้อง กินอาหารไม่ได้) แก้กษัย (การป่วยที่เกิดจากหลายสาเหตุ ทำให้ร่างกายเสื่อมโทรม ซูบผอม โลหิตจาง ปวดเมื่อย) ราก แก้บิด ขับปัสสาวะ ยาพื้นบ้านใช้ ทั้งต้น ผสมกับรากสะเดาดินและไมยราบเลื้อยทั้งต้น ต้มน้ำดื่ม ขับปัสสาวะ สารสกัดทั้งต้นด้วยแอลกอฮอล์สามารถลดน้ำตาลในเลือดของสัตว์ทดลองทั้งในสภาวะปกติและเป็นเบาหวาน การให้ยาติดต่อกัน 5 เดือน ไม่พบอาการผิดปกติของสัตว์ทดลอง
|
|
|
|
|
ชื่อ :: โมกหลวง พุด พุทธรักษา มูกมันน้อย มูกมันหลวง มูกหลวง โมกเขา โมกทุ่ง โมกใหญ่ ยางพุด ( Holarrhena pubescens (Buch.-Ham.) Wall. ex G.Don )
โมกหลวง พุด พุทธรักษา มูกมันน้อย มูกมันหลวง มูกหลวง โมกเขา โมกทุ่ง โมกใหญ่ ยางพุด
|
ไม้ต้น ทุกส่วนมียางขาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามรูปไข่
|
|
ดอกช่อ กลีบดอกสีขาวบริเวณกลางดอกสีเหลือง
|
|
ผลเป็นฝักคู่
|
|
สรรพคุณ
เปลือกต้น แก้บิด เนื่องจากมีสาร conessine แต่ไม่นิยมใช้เพราะมีผลต่อระบบประสาท
|
|
|
ชื่อ :: โมกมัน มักมัน มูกน้อย มูกมัน โมกน้อย ( Wrightia arborea (Dennst.) Mabb. )
โมกมัน มักมัน มูกน้อย มูกมัน โมกน้อย
|
ไม้ต้น ทุกส่วนมียางขาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือ รูปรีแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่ง กลีบดอก สีขาวแกมชมพู
|
|
ผลเป็นฝักคู่ติดกัน
|
|
สรรพคุณ
เปลือก ยาบำรุงธาตุ แก่น แก้ดีพิการ ขับเลือด ยางจากต้น แก้บิดมูกเลือดเปลือกและยาง มีฤทธิ์ต้าน เชื้อบิด
|
|
|
ชื่อ :: แมงลักคา การา ( Hyptis sauveolens (L.) Poit. )
แมงลักคา การา
|
ไม้ล้มลุกอายุปีเดียว ลำต้นสี่เหลี่ยมตั้งตรง แตกกิ่งก้าน มีขนเหนียวติดมือ มีกลิ่นหอมจัด สูงได้ถึง 1.5 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม ตั้งฉาก รูปไข่ ผิวใบมีขนทั้งสองด้าน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ ช่อละ 4 ดอกย่อย กลีบดอกสีม่วง โคนกลีบสีขาว
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก รูปวงรี แบน สีดำ
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านใช้ กิ่งและใบ ทุบวางในเล้าไล่ไรไก่
|
|
|
ชื่อ :: แมงลัก ก้อมก้อขาว มังลัก ( Ocimum americanum L. var. citratum )
แมงลัก ก้อมก้อขาว มังลัก
|
ไม้ล้มลุก ทุกส่วนมีกลิ่นเฉพาะ ลำต้นสี่เหลี่ยม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่หรือรูปรี
|
|
ดอกช่อ กลีบเลี้ยงและกลีบดอกแยกเป็น 2 ปาก กลีบดอกสีขาว ใบประดับสีเขียว
|
|
ผลเป็นผลแห้ง มี 4 ผลย่อย
|
|
สรรพคุณ
ใบสด แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ ขับลม เปลือกหุ้มผล เป็นยาระบาย
|
|
|
ชื่อ :: เม่าไข่ปลา ขะเม่าผา, มะเม่าข้าวเบา, มังเม่า, เม่าทุ่ง ( Antidesma ghaesembilla Gaertn. )
เม่าไข่ปลา ขะเม่าผา, มะเม่าข้าวเบา, มังเม่า, เม่าทุ่ง
|
ไม้พุ่ม หรือไม้ต้นขนาดเล็ก ลำต้นตั้งตรง กิ่งอ่อนและยอดอ่อนมีขน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ถึงรูปวงรี ผิวด้านบนเกลี้ยงหรือมีขนประปราย ด้านล่างมีขนสั้นๆ
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบและปลายกิ่ง ดอกย่อยจำนวนมาก สีเขียว ขนาดเล็ก
|
|
ผลสด รูปทรงกลมเบี้ยว เมื่อสุกสีแดงคล้ำถึงดำ มีเมล็ดเดียว
|
|
สรรพคุณ
ชาวเขาเผ่ากะเหรี่ยงใช้ ใบและผล ต้มน้ำอาบ แก้อาการโลหิตจาง ซีด เลือดไหลเวียนไม่ดี
|
|
|
ชื่อ :: เม่าสร้อย เม่าตาควาย, มักเม่า ( Antidesma acidum Retz. )
เม่าสร้อย เม่าตาควาย, มักเม่า
|
ไม้พุ่ม ลำต้นตั้งตรง หรือไม้ต้นขนาดเล็ก
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกกลับ มีขนประปรายทั้ง 2 ด้าน
|
|
ดอกช่อ แยกแขนงเชิงลด ออกที่ซอกใบและปลายกิ่ง ดอกย่อยจำนวนมาก แยกเพศอยู่คนละต้น ไม่มีกลีบดอก กลีบเลี้ยงสีเขียวอ่อน
|
|
ผลสด รูปใข่ สีม่วงเข้ม รับประทานได้
|
|
สรรพคุณ
ชาวเขาเผ่ากะเหรี่ยงใช้ ใบ ต้มน้ำให้สตรีหลังคลอดดื่มและอาบ ยาพื้นบ้านใช้ผลสด กินเป็นยาระบาย ลำต้น ต้มน้ำดื่ม แก้ซางเด็ก
|
|
|
ชื่อ :: ม้าทลายโรง กาโร, นอนหลับ, พญานอนหลับ, มันฤาษี, มาดพล้ายโรง ( Neuropeltis racemosa Wall. )
ม้าทลายโรง กาโร, นอนหลับ, พญานอนหลับ, มันฤาษี, มาดพล้ายโรง
|
ไม้เถาเนื้อแข็ง กิ่งอ่อนมีขนนุ่มสีน้ำตาล
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรี หรือวงรีแกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ มีขนสีน้ำตาล กลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นรูประฆัง โคนกลีบด้านในมีขนเป็นกระจุกบริเวณโคนก้านชูเกสรตัวผู้ ใบประดับรูปไข่หรือรูปใบหอกแกมรูปไข่
|
|
ผลแห้ง รูปค่อนข้างกลม ใบประดับเจริญขึ้นเป็นรูปวงรีกว้าง หรือรูปโล่
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ เนื้อไม้ ดองเหล้ากิน บำรุงกำลัง บำรุงกำหนัด และขับน้ำย่อย หรือต้มน้ำดื่ม แก้ปวดหลัง ปวดเอว บำรุงกำลัง บำรุงโลหิต
|
|
|
ชื่อ :: ม้ากระทืบโรง ( Ficus foveolata Wall. )
ม้ากระทืบโรง
|
ไม้พุ่มรอเลื้อย เลื้อยเกาะไปตามพรรณไม้อื่น มีน้ำยางขาว สูงได้ถึง 25 เมตร กิ่งอ่อน ก้านใบ ผิวใบด้านล่าง และฐานรองดอกอ่อนมีขน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอก รูปขอบขนานแกมใบหอก รูปไข่หรือรูปขอบขนานแกมวงรี
|
|
ดอกช่อ ลักษณะทรงกลมคล้ายผล ออกเดี่ยวๆที่ซอกใบ แยกเพศอยู่ในช่อเดียวกัน ฐานรองดอกรูปทรงกลม
|
|
ผลสด รูปทรงกลม ภายในสีแดง
|
|
สรรพคุณ
ยาพื้นบ้านใช้ ลำต้น ดองเหล้าดื่ม บำรุงกำลัง แก้เลือดเสีย เลือดค้าง ซูบซีด
|
|
|
ชื่อ :: มังตาน กรรโชก, กาโซ้, ทะโล้, สารภีป่า, คายโซ่, จำปาดง, พระราม, บุนนาค, พังตาน, พันตัน ( Schima wallichii (DC.) Korth. )
มังตาน กรรโชก, กาโซ้, ทะโล้, สารภีป่า, คายโซ่, จำปาดง, พระราม, บุนนาค, พังตาน, พันตัน
|
ไม้ต้น สูงได้ถึง 25 เมตร
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอก รูปขอบขนานหรือรูปวงรี
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาว เกสรตัวผู้มีจำนวนมากคล้ายดอกบุนนาค
|
|
ผลแห้ง แตกได้รูปร่างค่อนข้างกลม
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ดอกแห้ง แช่หรือชงให้สตรีคลอดบุตรใหม่ๆ ดื่มต่างน้ำ แก้ขัดเบา ชัก ลมบ้าหมู ต้นและกิ่งอ่อน แก้คลื่นไส้ หยอดหูแก้ปวด ชาวบ้านใช้ เปลือกต้น เบื่อปลา หรือบดเป็นผงแต่งกลิ่นธูปหอม
|
|
|
ชื่อ :: มะแว้งเครือ ( Solanum trilobatum L. )
มะแว้งเครือ
|
ไม้เลื้อย มีหนามตามกิ่งก้าน
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่
|
|
ดอกช่อ ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ กลีบดอก สีม่วง
|
|
ผลเป็นผลสด รูปกลม ผลดิบสีเขียวมีลายตามยาว เมื่อสุกสีแดง
|
|
สรรพคุณ
ผลสด แก้ไอ ขับเสมหะ โดยใช้4-10 ผล โขลกพอแหลก คั้นเอาน้ำใส่เกลือเล็กน้อย จิบบ่อยๆ หรือเคี้ยวกลืนเฉพาะน้ำจนหมดรสขมเฝื่อนเป็นส่วนผสมหลักในยาประสะมะแว้ง นอกจากนี้ ใช้ขับปัสสาวะ แก้ไข้และเป็นยาขมเจริญอาหารด้วย
|
|
|
ชื่อ :: มะแว้งต้น ( Solanum sanitwongsei Craib )
มะแว้งต้น
|
ไม้พุ่ม ลำต้นมีขนนุ่ม
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่หรือรูปขอบขนาน ขอบใบเว้า ผิวใบมีขนนุ่มทั้งสองด้าน
|
|
ดอกช่อ ออกตามกิ่งหรือซอกใบ กลีบดอกสีม่วง
|
|
ผลสด รูปกลม ผลดิบสีเขียวอ่อนไม่มีลาย เมื่อสุกสีส้ม
|
|
สรรพคุณ
ผลสด แก้ไอ ขับเสมหะ รักษาเบาหวาน ขับปัสสาวะ แต่มีสารสเตอรอยด์สูง จึงไม่ควรใช้ติดต่อกันนาน มะแว้งต้นเป็นส่วนผสมหลักในยาประสะมะแว้ง ซึ่งองค์การเภสัชกรรมผลิตขึ้นตามตำรับยาสามัญประจำบ้านแผนโบราณ
|
|
|
ชื่อ :: มะเฟือง ( Averrhoa carambola L. )
มะเฟือง
|
ไม้ต้น
|
|
ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ ใบย่อยรูปขอบขนานแกมใบหอก
|
|
ดอกช่อ ออกที่ซอกใบ ดอกย่อยขนาดเล็ก กลีบดอกสีชมพูแกมม่วง
|
|
ผลเป็นผลสด อวบน้ำ มีสันโดยรอบ 5 สัน ผลสุกสีเหลือง รสเปรี้ยวอมหวาน
|
|
สรรพคุณ
ใบและราก แก้ไข้ ผลสุก ขับเสมหะ ขับปัสสาวะ ขับเลือดเสีย
|
|
|
ชื่อ :: มะเดื่ออุทุมพร เดื่อเกลี้ยง, เดื่อน้ำ, มะเดื่อ, มะเดื่อชุมพร ( Ficus racemosa L. )
มะเดื่ออุทุมพร เดื่อเกลี้ยง, เดื่อน้ำ, มะเดื่อ, มะเดื่อชุมพร
|
ไม้ต้นขนาดใหญ่ สูงได้ถึง 30 เมตร มีน้ำยางขาว กิ่งอ่อนและผลมีขนละเอียดสีขาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปวงรี รูปไข่ รูปขอบขนานหรือรูปใบหอก
|
|
ดอกช่อ เกิดภายในฐานรองดอกที่มีรูปร่างคล้ายผล ออกที่ลำต้นและกิ่ง แยกเพศอยู่ในช่อเดียวกัน
|
|
ผลสด รูปไข่แกมสามเหลี่ยม เมื่อสุกสีแดงแกมชมพู
|
|
สรรพคุณ
ตำรายาไทยใช้ ราก แก้ไข้พิษ ไข้กาฬ (ไข้ที่มีตุ่มที่อวัยวะภายในหรือที่ผิวหนัง ซึ่งตุ่มอาจมีสีดำ) แก้ร้อนใน ตำรายาไทยและยาพื้นบ้านใช้ เปลือกต้น มีรสฝาด แก้อาการท้องเสียที่ไม่ใช่บิดหรืออหิวาตกโรค แก้อาเจียน ห้ามเลือด ชำระแผลยาพื้นบ้านใช้ ต้น ผสมกับต้นเล็บแมว ต้นตับเต่าโคก ต้นมะดูก ต้นเปล้าใหญ่หรือเปล้าน้อย ต้นกำจาย ต้นกำแพงเจ็ดชั้น รากส้มลมและต้นกะเจียน ต้มน้ำดื่ม แก้ปวดเมื่อย
|
|
|
ชื่อ :: มะเค็ด กะแทง เคล็ด เคล็ดทุ่ง แท้ง หนามเค็ด หนามแท่ง ( Catunaregam tomentosa (Blume ex DC.) Tirveng. )
มะเค็ด กะแทง เคล็ด เคล็ดทุ่ง แท้ง หนามเค็ด หนามแท่ง
|
ไม้ต้นขนาดเล็ก สูง 4-8 เมตร กิ่งก้านมีหนามแหลมยาว
|
|
ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กว้างหรือรูปไข่แกมวงรี ท้องใบสีอ่อนกว่าและมีขน หูใบอยู่ระหว่างก้านใบ
|
|
ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาว กลิ่นหอม
|
|
ผลแห้ง ไม่แตก รูปไข่
|
|
สรรพคุณ
ชาวบ้านใช้ ผลแก่ ตีกับน้ำ เป็นยาสระผม
|
|
|
ชื่อ :: มะเกลือ ผีเผา มักเกลือ ( Diospyros mollis Griff. )
มะเกลือ ผีเผา มักเกลือ
|
ไม้ต้น
|
|
ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่หรือรูปไข่แกมขอบขนาน
|
|
ดอกช่อ แยกเพศ อยู่คนละต้น ดอกตัวผู้ออกเป็นช่อสั้นๆประมาณ 3 ดอก ดอกตัวเมียเป็นดอกเดี่ยว กลีบดอกสีเหลือง
|
|
ผลเป็นผลสด ผลดิบสีเขียว ผลสุกสีดำ มีกลีบเลี้ยง 4 กลีบ ติดอยู่ที่ขั้วผล มีเมล็ดน้อย
|
|
สรรพคุณ
ผลดิบสด เป็นยาถ่ายพยาธิได้หลายชนิด ถ่ายพยาธิปากขอได้ดีที่สุด
|
|
| | | |